Zoeken

227 resultaten voor Verpleegkundige casuïstiek gevonden

Delirium

Delirium is een acute vorm van verwardheid vooral optredend in het ziekenhuis op de intensive care-afdeling en bij ouderen. Het wordt per definitie uitgelokt door een lichamelijke ziekte, intoxicatie of onthouding van een middel. De belangrijke risicofactoren zijn hoge leeftijd en geheugenproblemen. Ondanks het frequente voorkomen wordt delirium vaak niet herkend door artsen en verpleegkundigen. Er bestaan verschillende uitingsvormen: het hyperactieve type, hypoactieve type en een...

Lees het artikel

Verstoorde nachtrust bij mensen met dementie

Niet kunnen slapen is een veelkoppig monster, waarbij een slaaptablet vaak niet de oplossing is. Analyse van het slaapritme, voeding, dagactiviteiten en daglicht zijn interventies die de verpleegkundige helder moet hebben, voordat het probleem in het medisch domein wordt geplaatst. Veel ziekten en medicatie veroorzaken een verstoring van de nachtrust. De hypothalamus raakt zowel bij dementie als bij slaapstoornissen als eerste verstoord. Regulering van het dag-en-nachtritme en daarmee het...

Lees het artikel

Kinderwens, lifestyle en preconceptiezorg

Lifestylefactoren (gezonde voeding, gezond gewicht en stoppen met roken, alcohol en drugs) worden steeds belangrijker, ook in het geval een vrouw zwanger wil worden en gezond zwanger wil zijn. Ziekenhuizen stellen steeds vaker grenzen aan het gewicht, voordat paren kunnen starten met een IVF-behandeling. Vanuit preventief oogpunt wordt preconceptiezorg aangeboden. In Nederland kunnen paren met een kinderwens hiervoor terecht op een preconceptie- of kinderwensspreekuur bij een...

Lees het artikel

Atelectase

Atelectase is het verschijnsel waarbij een deel van de long geen lucht meer bevat en daardoor samenvalt. Dit verschijnsel kan in verschillende vormen bij veel verschillende soorten patiënten voorkomen. Daarom is het goed op de hoogte te zijn hoe u het kunt herkennen, dat u weet hoe het gediagnosticeerd kan worden, wat de gevolgen kunnen zijn, hoe het behandeld kan worden en ook wat u kunt doen om atelectase te voorkomen.

Lees het artikel

Jeuk

Jeuk is een veelvoorkomend symptoom bij huidaandoeningen. Krabben is het gevolg van jeuk en dit kan vervolgens de jeuk en onderliggende huidaandoening verergeren. Jeuk en krabben hebben een negatieve impact op de kwaliteit van leven. Het belangrijkste middel tegen jeuk is behandeling van de huidaandoening. De verpleegkundige ondersteunt het zelfmanagement van de patiënt door middel van atie en cognitieve gedragsinterventies.

Lees het artikel

Aandachtspunten bij een patiënt na een beenamputatie

De zorg en revalidatie van patiënten na een amputatie vragen om specialistische multidisciplinaire kennis en vaardigheden. Deze kennis en vaardigheden vormen de randvoorwaarden voor een snelle prothesevoorziening en revalidatie. De verpleegkundige vervult een belangrijke rol in interventies gericht op het verminderen van stompoedeem, het voorkómen van contracturen en de behandeling van fantoompijn. De wetenschappelijke evidentie voor deze interventies is beperkt vanwege een...

Lees het artikel

Postoperatieve misselijkheid en braken

Postoperatieve misselijkheid en braken (pomb) behoren tot de meest voorkomende bijwerkingen van een operatie. Bijna een derde van de patiënten wordt ermee geconfronteerd. Patiënten geven vaak aan meer last te hebben van pomb dan van pijn. Door ongeplande verlenging van ziekenhuisopnamen legt het een financiële druk op de gezondheidszorg. Algehele anesthesie is niet de enige manier van verdoven. Ook met regionale anesthesie is het mogelijk een operatie uit te voeren,...

Lees het artikel

Een patiënt met een pijnlijke bothaard bij Kahler

De ziekte van Kahler is een kwaadaardige plasmacelaandoening van het beenmerg die gekenmerkt wordt door een overproductie van afweereiwitten (immunoglobulinen). Klinisch kan deze ziekte zich onder andere presenteren met botpijnen of pathologische fracturen als gevolg van botaantasting. In dit artikel wordt de casus beschreven van een patiënt met een bothaard op een röntgenfoto als gevolg van de ziekte van Kahler. De achtergrond van de ziekte en specifieke bevindingen die...

Lees het artikel

Skin tears

De oudere huid wordt steeds dunner, droger en fragieler. De verschillende huidlagen zijn niet meer zo stevig met elkaar verbonden, waardoor rimpels kunnen ontstaan, maar ook acute, pijnlijke wonden. Onder invloed van medicijnen en leefgedrag, zoals roken, voeding, matige huidverzorging, kan de huid bij bepaalde patiëntengroepen nog dunner zijn. Ook neonaten en kinderen hebben een onderontwikkelde en daardoor kwetsbare huid. Vaak ontstaan skin tears door wrijven, schaven, stoten of...

Lees het artikel

Casus ovariumcarcinoom

Een 66-jarige vrouw wordt via de huisarts verwezen naar de gynaecoloog in verband met toegenomen buikomvang. Klinisch bestaat het vermoeden van ascites. Zij voelt zich al een aantal maanden minder fit. Sinds een paar weken is er sprake van verminderde eetlust met snel een verzadigd gevoel na eten, terwijl haar gewicht toeneemt. Lengte 162 cm, gewicht 69 kg. Ze heeft een drukgevoel in de buik en heeft eenmalig wat vaginaal bloedverlies gehad. Zij moet de laatste tijd wat vaker plassen, de...

Lees het artikel

Zorgen bij extra-uteriene graviditeit (EUG)

Een EUG is een zwangerschap die zich buiten de baarmoeder nestelt. Deze zwangerschap kan levensbedreigend zijn, bijvoorbeeld bij een tubaruptuur. De incidentie op een EUG bij een spontane zwangerschap is 1 op 100. De incidentie neemt sterk toe bij vruchtbaarheidsbehandelingen. Belangrijk bij een EUG is een vroege diagnose. Dit kan door middel van een combinatie van echografie, laboratoriumonderzoek en lichamelijk onderzoek. Bij klachten van buikpijn en/of vaginaal bloedverlies, een...

Lees het artikel

Een kind met rode vlekjes

Het aantal gediagnosticeerde meningitiden neemt af door de vaccinatieprogramma’s. Aangezien de ziekte zeer ernstig kan verlopen, is het belangrijk dat de ziekte in een vroeg stadium wordt herkend en er adequaat wordt gehandeld. Symptomen die het meest voorkomen zijn: koorts, nekstijfheid, veranderd bewustzijn, huiduitslag en hoofdpijn. Bij (kleine) kinderen zijn de symptomen vaak subtieler: niet willen drinken, abnormaal bleek zien en luierpijn. Na het afnemen van bloedkweken (en...

Lees het artikel

Zwelling in de linkerborst

Mevrouw Peters, 33 jaar, wordt door de huisarts verwezen naar de mammapoli in verband met een zwelling in haar linkerborst net boven de tepel die zij vorige week heeft ontdekt. Zij heeft in het verleden nooit klachten van de borst gehad. Mevrouw is gehuwd en heeft twee kinderen van 7 en 9 jaar. Haar menstruele cyclus is regelmatig zonder het gebruik van de anticonceptiepil. Mevrouw Peters gebruikt geen andere medicatie. Haar moeder heeft borstkanker gehad op 54-jarige leeftijd. Verder...

Lees het artikel

Chronische vergiftiging

Een vergiftiging is het binnendringen van een giftige stof in het lichaam of ophoping van een door het lichaam zelf geproduceerde giftige stof. Belangrijk is de situatie waaronder een vergiftiging is opgetreden, omdat er geen stoffen bestaan die in elke hoeveelheid en onder alle omstandigheden een vergiftiging kunnen veroorzaken. Bijvoorbeeld: geneesmiddelen hebben bij een bepaalde hoeveelheid een gunstig effect maar bij overdosering ernstige gevolgen, zodat gesproken wordt van een...

Lees het artikel

Plekje op de rug

In januari 2005 meldt een 51-jarige man zich bij de huisarts met een laesie op de rug net onder het rechterschouderblad, die af en toe wat bloedt. De afmeting van de laesie is ongeveer 2,5 × 4 cm. Zijn echtgenote had het idee dat de afwijking wat groter was geworden. Omdat het plekje nogal eens jeukt, dacht patiënt dat het bloeden een krabeffect was. Hij heeft het bezoek aan de huisarts daarom steeds uitgesteld. Zijn echtgenote bleef echter aandringen om ernaar te laten kijken....

Lees het artikel

Casus acute pancreatitis

Een 32-jarige man wordt door de huisarts verwezen naar de poli Interne geneeskunde met een sinds enkele weken bestaande zeurende pijn in de bovenbuik uitstralend naar de rug. Een paar weken geleden had hij plotseling heftige pijn midden in de bovenbuik. De pijn was continu aanwezig, straalde niet uit en was niet koliekachtig. De dagen erna zakte de pijn af en hoopte patiënt dat de pijn vanzelf zou verdwijnen. De pijn ging echter over in een zeurende, uitstralende pijn.

Lees het artikel

Extravasatie bij de intraveneuze toediening van cytostatica... en dan?

Extravasatie is een ongewenste toediening van vloeistof buiten het bloedvat. Bij extravasatie wordt vaak gedacht aan een complicatie bij de toediening van chemotherapie, maar alle vloeistoffen die intraveneus worden toegediend kunnen extravaseren. Bij de toediening van chemotherapie kan dit echter ernstige gevolgen hebben. Voor iedere hulpverlener die betrokken is bij het toedienen van intraveneuze cytostatica is kennis van deze ernstige complicatie een must. Deze kennis richt zich niet...

Lees het artikel

Rectumcarcinoom

Man, 46 jaar, wordt verwezen naar de internist in verband met een veranderd defecatiepatroon sinds ongeveer vijf maanden. De ontlasting is dunner, vermengd met slijm, frequenter (4-8 maal per dag) met veel loze aandrang. Patiënt klaagt ook over een sinds vijf maanden bestaand ‘zeer gevoel’ bij de anus. Voelt voortdurend een pijnlijke plek in het rectum zitten. Rectaal bloedverlies, helder rood bloed elke keer bij de ontlasting. Gewicht constant, 92 kg bij een lengte van...

Lees het artikel

Decubitus door een gestoorde waarneming van druk en pijn

In deze casus presenteren wij een patiënt met een graad iv-decubitus ter hoogte van het rechter zitbeen. Dit leidde uiteindelijk tot een buitengewoon ernstige aantasting van het botweefsel in het heupgewricht en het kleine bekken. De kans op een dodelijke infectie was van dien aard, dat besloten werd tot een radicale ingreep. De patiënt in deze casus heeft een onderbreking van de zenuwbanen naar de onderste lichaamshelft ten gevolge van een spina bifida (open rug). In de...

Lees het artikel

Twee verzwegen paracetamolletjes

Er zijn soms situaties op de Spoedeisende hulp die ineens een verrassende wending krijgen. Al klinisch redenerend gaan de vermoedens een bepaalde kant op en dan ineens blijkt er iets heel anders aan de hand. Hoe een paar verzwegen paracetamolletjes u op het verkeerde been kunnen zetten blijkt uit de volgende casus.

Lees het artikel

Erysipelas

Een 35-jarige man komt op de poli Interne geneeskunde met koorts en een rood linkeronderbeen. Hij geeft aan dat de roodheid ongeveer een week geleden begonnen is bij de enkel, waar hij een puist had. Nu is de roodheid uitgebreid over het hele onderbeen. Sinds twee dagen heeft hij koorts tot 39 °C, vanochtend 39,8 °C en hij voelt zich ziek. De puist is ontstaan op de plaats waar hij een paar dagen daarvoor was gestoken door een insect.

Lees het artikel

Een ulcus cruris: veneus of arterieel?

Op de verpleegafdeling Dermatologie wordt de heer A. opgenomen met ulcera cruris beiderzijds. Tot nu toe werden de ulcera behandeld door de huisarts en de wijkverpleging, maar de afgelopen weken verslechterden de wonden. Ongeveer 70% van de beenulcera heeft een veneuze oorzaak; ongeveer 20% heeft een arteriële oorzaak. Er zijn echter ook mengvormen. Een veneus ulcus ontstaat doordat de afvoer van bloed via de venen gestoord is, meestal doordat de kleppen in de afvoerende vaten...

Lees het artikel

Hoofdpijn

Hoewel ze al jaren ‘aanvallen’ had, was het de laatste keer zo erg dat ze toch maar de dienstdoende huisarts had gebeld. Deze had op zijn beurt de eigen huisarts geadviseerd haar op korte termijn te verwijzen naar de neuroloog, mede omdat ze zwanger was en naar de mening van de huisarts wel heel bijzondere aanvallen had. Ze was nooit eerder bij een neuroloog geweest! Naar bleek had ze al vanaf haar tiende jaar aanvallen die ze als volgt beschreef. Eerst ziet ze flitsen met...

Lees het artikel

Richtlijn ‘End-of-life care bij IC-patiënten, de verpleegkundige zorg’

Op de intensive care (IC) overlijden regelmatig patiënten, bij 90% wordt van tevoren besloten de behandeling te staken. End-of-life care (EOLC) beslaat het totale (zorg)proces vanaf de beslissing om de behandeling te staken tot aan de nazorg aan naasten van overleden IC-patiënten. In januari 2014 is de evidence-based richtlijn End-of-life care bij IC-patiënten, de verpleegkundige zorg gepubliceerd. Deze richtlijn biedt IC-verpleegkundigen handvatten in de zorg voor de...

Lees het artikel

Een vluchteling met PTSS

Patricia Strijk  Rubriek(en): Casuïstiek

In dit artikel wordt in het bijzonder aandacht besteed aan posttraumatische stresstoornis (PTSS) bij de vluchteling. Er wordt beschreven waaruit de PTSS-klachten kunnen bestaan, hoe u daarmee als verpleegkundige in de dagelijkse praktijk kunt omgaan en welke de specifi eke aandachtspunten zijn bij een vluchteling. Ook de behandelmogelijkheden bij PTSS wordt kort toegelicht.

Lees het artikel

Palliatieve sedatie

Palliatieve sedatie kan ingezet worden in de laatste levensfase en wanneer iemand ondraaglijk lijdt. Naast goede medische zorg is verpleegkundige zorg heel belangrijk. Omdat er nog veel misverstanden bestaan rondom sedatie, is communicatie met patiënt, naaste(n) en betrokken hulpverleners heel belangrijk. De verpleegkundige kan hier een grote rol in vervullen. Daarnaast is een goede uitvoering van de sedatie heel belangrijk. Het doel van dit alles is dat de patiënt comfortabel...

Lees het artikel

De port-a-cath®

Bij patiënten die langdurig behandeld (gaan) worden met intraveneuze medicatie, zoals chemotherapie, kan gekozen worden voor een volledig implanteerbaar toedienings- of poortsysteem, de port-a-cath®. Dit gebeurt altijd in overleg met de behandelend arts. De verpleegkundige speelt hierbij een belangrijke rol, omdat zij de patiënten regelmatig ziet tijdens de (langdurige, soms levenslange) intraveneuze behandeling en daardoor goed kan observeren of een patiënt...

Lees het artikel

De thoraxdrain

Thoraxdrainage zal op elke longafdeling vrijwel wekelijks voorkomen en ondanks de hoge frequentie blijft de verzorging hiervan een foutgevoelige handeling. Aangezien fouten bij de verzorging kunnen leiden tot complicaties (infectie, recidief pneumothorax), is kennis van de werking en de verzorging van groot belang. Via de thoraxdrain is er een verbinding tussen de pleuraholte en de buitenwereld. Hierdoor kan een teveel aan lucht en/of vocht in de pleuraholte worden afgevoerd. In de...

Lees het artikel

Moeilijke patiënt of moeilijke begeleiding?

Benit-Nahuijs, M.  Rubriek(en): Casuïstiek

Mohammed werd opgenomen met letsel aan de frontaalkwab na een ongeval. Hij was onrustig en gedroeg zich agressief. Door een continue ontslagwens bleek hij niet te handhaven op een verpleegafdeling en belandde in 5-punts fixatie op de intensive care. Na enige tijd werd hij overgeplaatst naar de Psychiatrisch Medische Unit (PMU). Door de structuur die hem geboden werd en het feit dat hij er niet kon weglopen was hij daar te handhaven. De bejegening op een PMU is meer gericht op...

Lees het artikel

Verminderde urine-uitscheiding

De ‘lage urinewegen’ omvatten het distale derde deel van beide ureteren, de urineblaas met blaashals en de urethra met afsluitmechanisme. Tijdens de vullingsfase moet urine opgeslagen worden bij een lage intravesicale druk. Tijdens de mictiefase moet het lichaam zich, op een geschikt moment en plaats, ontdoen van de tijdelijk opgeslagen urine. Tijdens de vullingsen mictiefase zijn de processen in de blaas en van het afsluitmechanisme tegengesteld. De blaas functioneert als...

Lees het artikel

Subarachnoïdale bloeding

De meeste mensen hebben wel gehoord van een ‘hersenbloeding’. De oom van uw beste vriendin, de moeder van uw klasgenoot, of misschien zelfs iemand in uw eigen familie. Een hersenbloeding komt in enkele varianten voor, afhankelijk van de locatie van de bloeding. In dit artikel volgen we de casus van mevrouw Trom, een fictief persoon, die opgenomen wordt in het ziekenhuis met een subarachnoïdale bloeding (SAB). Onder de cerebrovasculaire accidenten (CVA’s) is dit een...

Lees het artikel

Bronchiaal toilet

Bronchiaal toilet is een invasieve handeling, waarbij sputum uit de bovenste en onderste luchtwegen wordt verwijderd met behulp van een uitzuigkatheter. Het is een risicovolle handeling en valt onder de voorbehouden handelingen. Om bekwaam te zijn moet u scholing (theoretisch en praktisch) hebben gevolgd, om bekwaam te blijven zult u de handeling regelmatig moeten uitvoeren. Bronchiaal toilet wordt uitgevoerd op basis van een schriftelijke medische opdracht (een uitzondering is de...

Lees het artikel

Fantoompijn na een beenamputatie

Fantoompijn is een veelvoorkomend probleem bij patiënten na een beenamputatie. Om fantoompijn in de verpleegkundige praktijk te herkennen, worden in dit artikel de kenmerken van en verschillen tussen fantoompijn, fantoomsensaties en stomppijn uitgelegd. De factoren die mogelijk van invloed zijn op het ontstaan en het beloop van fantoompijn komen hier ook bij aan bod. Het tweede gedeelte van het artikel is gericht op de (para)medische en verpleegkundige behandelmogelijkheden en...

Lees het artikel

(Risico op) lymfoedeem na borstkanker

Paulusma, I.  Rubriek(en): Casuïstiek

Lymfoedeem is een symptoom dat onder andere kan optreden na de behandeling van borstkanker. Lymfoedeem kan behoorlijk ingrijpen in de kwaliteit van leven. Voor patiënten die risico hebben op het ontwikkelen van lymfoedeem is het van belang op het juiste moment gerichte informatie te krijgen. Op basis daarvan kan men zelf keuzes maken in de re-integratie naar het dagelijks leven, zoals dat voor de behandeling werd geleid. De herziene richtlijn Lymfoedeem, die in mei 2014 is uitgekomen,...

Lees het artikel

Zorg voor mensen die bewust afzien van eten en drinken om het levenseinde te bespoedigen

Krans, A.  Rubriek(en): Casuïstiek

Naar verwachting zullen we in de toekomst vaker te maken krijgen met patiënten die er bewust voor kiezen om af te zien van eten, drinken en kunstmatige voeding, om zo het levenseinde te bespoedigen. De handreiking, die in 2015 is afgerond, wil professionals zoals verpleegkundigen, verzorgenden en artsen helpen om de wilsbekwame patiënten goed voor te bereiden en te begeleiden om het lijden te verlichten. Daarnaast kan de handleiding ook door patiënten, hun naasten en...

Lees het artikel

Aandacht voor intimiteit en seksualiteit bij ziekte

Ziekte – in je eigen lijf of in dat van je partner – kan grote gevolgen hebben voor intimiteit en seksualiteit. Zeker als er blijvende veranderingen of beperkingen optreden vraagt dat om aanpassingen. De taak van een zorginstelling is om mensen hierover te infomeren en hen hierbij te begeleiden. Dit artikel gaat over wat u als verpleegkundige op dit gebied kunt betekenen.

Lees het artikel

Oesofaguscarcinoom

Wereldwijd is er een toename in de incidentie van het oesofaguscarcinoom. Dit is onder meer te wijten aan de levensstijl (roken, alcoholgebruik, obesitas) en aan gastro-oesofageale reflux. De aandoening kenmerkt zich onder andere door passageklachten, vermagering, vermoeidheid, reflux, dyspeptische klachten en retrosternale pijn. Minder dan de helft van de patiënten die zich presenteren op de polikliniek met een oesofaguscarcinoom kan curatief behandeld worden. Dit komt doordat klachten...

Lees het artikel

Uitwendige versie bij stuitligging

Kok, O.  Rubriek(en): Casuïstiek

Sommige baby’s liggen in een stuitligging. Dit betekent een stuitbevalling of een keizersnede. Men kan echter ook de baby proberen te draaien voor de bevalling. Deze handeling wordt al jaren uitgevoerd. Recent staat deze weer in de belangstelling, omdat een keizersnede zo kan worden voorkomen. Daarbij biedt het ook financiële voordelen. In de praktijk blijkt dat deze handeling nog niet altijd wordt uitgevoerd bij de patiënten die hiervoor in aanmerking komen. Reden is dat...

Lees het artikel

Zelfcontrole van de bloedglucose

Bloedglucose meten met een glucosemeter is de meest gebruikte techniek om inzicht te krijgen in de diabetesregulatie van de patiënt met diabetes. Er zijn veel ontwikkelingen op het gebied van verschillende glucosemeters.

Lees het artikel

De PICC

Een PICC is een centrale katheter die perifeer, meestal in de bovenarm wordt ingebracht. Voordeel van deze lijn is dat de katheter wel een jaar of langer kan blijven zitten, waardoor de patiënt niet elke keer opnieuw geprikt hoeft te worden. Het uiteinde van de katheter ligt centraal in de overgang van de vena cava superior naar het rechter atrium. Daardoor raakt het bloedvat minder snel geïrriteerd en kunnen irriterende vloeistoffen zoals cytostatica of totale parenterale voeding...

Lees het artikel

Darmspoelen bij dwarslaesiepatiënten

Obstipatie en/of fecale incontinentie zijn een groot probleem voor dwarslaesiepatiënten. Een goed defecatiebeleid is daarom essentieel. Darmspoelen is een methode die ingezet kan worden om de stoelgang te reguleren. Het is goed aan te leren aan patiënt en zorgverlener(s), maar kent wel belangrijke absolute en relatieve contra-indicaties. Een goede training is essentieel om complicaties te voorkomen en therapietrouw te bevorderen.

Lees het artikel

Radiologie en nucleaire geneeskunde: een dynamische afdeling met vele gezichten

Beeldvorming bij echo, MRI en nucleaire geneeskunde wordt op verschillende wijzen verkregen en behandeld. In dit artikel worden de meest voorkomende voorzorgsmaatregelen besproken om risico’s bij onderzoeken op Radiologie en Nucleaire geneeskunde in het algemeen te beperken. In het bijzonder de voorzorgsmaatregelen in verband met contrastnefropathie en een allergische reactie worden belicht.

Lees het artikel

Seksualiteit bij de ziekte van Parkinson

De ziekte van Parkinson(ZvP) is een neurodegeneratieve aandoening, waarbij door het verlies van dopaminecellen in substantia nigra, symptomen ontstaan als traagheid van beweging (hypokinesie), stijfheid van ledematen en gewrichten(rigiditeit), verminderde bewegingsuitslag (bradykinesie) en beven (tremor). Minder bekend is dat bij de ZvP ook nietmotorische klachten kunnen ontstaan, zoals depressie, geheugenstoornissen, obstipatie, slaap- en seksuele stoornissen.1 Deze niet-motorische klachten...

Lees het artikel

Het toedienen van bloedproducten

Ieder jaar ontvangen zo’n 250.000 mensen in Nederland een bloedtransfusie, onder andere slachtoffers van ongevallen, patiënten die een (grote) operatie ondergaan en patiënten die door welke aandoening dan ook bloedarmoede hebben. Hoe veilig is een bloedtransfusie? Waar houden we rekening mee? Waar moeten we op letten?

Lees het artikel

Het elektrocardiogram

‘Laten we eerst maar eens een hartfilmpje maken’, is een veelvoorkomende uitspraak in de huisartsenpraktijk, op de Spoedeisende Hulp en op poliklinieken. Een elektrocardiogram of ECG is een registratie van de elektrische activiteit door de hartspier. Een spiercel trekt samen onder invloed van natrium-, kalium- en calciumionen die door de celmembraan heen en weer worden getransporteerd. Het ladingstransport en de elektrische activiteit gaan vooraf aan de mechanische activiteit....

Lees het artikel

Inbrengen van een neus-maagsonde

Voor het inbrengen van een neus-maagsonde en het controleren van de juiste ligging zijn nieuwe richtlijnen opgesteld. Voor het bepalen van de in te brengen lengte kunt u het best gebruikmaken van een formule met nex (nose-earlobe-xyphoid), de juiste lengte is dan af te lezen in een tabel. De ligging van de sonde wordt gecontroleerd door het beoordelen van aspiraat dat via de sonde verkregen is, en vervolgens een pH-meting van het aspiraat of zo nodig een röntgenfoto. Als er twijfel...

Lees het artikel

Saturatiemeting bij neonaten

Saturatiemeting is in de neonatologie de meest gebruikte techniek om inzicht te krijgen in de oxygenatiestatus van de neonaat. Toch blijkt de saturatiemeter in lang niet alle situaties even betrouwbaar. Weten hoe een saturatiewaarde precies tot stand komt en kennis van de fysiologie van oxygenatie zijn voorwaarden om een saturatiewaarde juist te interpreteren en er op gepaste wijze actie op te ondernemen. Juist voor de (premature) neonaat is dit erg belangrijk, aangezien zowel hoge als...

Lees het artikel

Transurethraal katheteriseren van de blaas

Het katheteriseren van de blaas is een veel toegepaste voorbehouden handeling, die niet zonder risico’s en complicaties is. Zorg dat u mannen en vrouwen katheteriseert volgens de laatste beschreven richtlijnen, waardoor de kans op complicaties zo klein mogelijk is. Blijf altijd nadenken over de indicatie, waarom moet de patiënt gekatheteriseerd worden. Intermitterend katheteriseren verdient altijd de voorkeur.

Lees het artikel

Negatieve druktherapie

Negatieve druktherapie (NDT) is een niet-chirurgische methode om een slecht genezende wond te reinigen en het genezingsproces te versnellen door middel van negatieve druk of zuigkracht. Door de negatieve druk wordt de perfusie van het weefsel in de wondomgeving gestimuleerd en dat komt de vorming van granulatieweefsel ten goede. Bovendien nemen verontreiniging en oedeem af en worden de wondranden naar elkaar toegetrokken. Negatieve druktherapie is bij vele soorten wonden bruikbaar,...

Lees het artikel

Stomazorg

Stoma (meervoud is stomata) is het Griekse woord voor ‘mond’ of ‘opening’. Het is een niet-natuurlijke (chirurgisch gemaakte) opening die een verbinding vormt tussen een orgaan en de buitenkant van het lichaam. In de oudheid werden al operaties uitgevoerd waarbij een soort stoma werd aangelegd. Sinds het midden van de twintigste eeuw zijn de operatietechnieken steeds verder ontwikkeld tot de stomachirurgie zoals we die nu kennen. In diezelfde periode komen de...

Lees het artikel

Reanimeren: van basaal naar geavanceerd

Sinds een aantal jaren is het gebruik van de automatische externe defibrillator (AED) bij het uitvoeren van basic life support (BLS) in opmars. Totdat een specialistisch reanimatieteam arriveert, wordt er met behulp van de AED voor gezorgd dat er, indien nodig, een schok kan worden toegediend om het hartritme te corrigeren. Vanaf het moment dat het specialistisch reanimatieteam aanwezig is, wordt gestart met de advanced life support (ALS). Met behulp van twee scenario’s (shock en...

Lees het artikel

Goed gebruik transferhulpmiddelen

In dit artikel gaan we in op het goed gebruiken van transferhulpmiddelen om het aantal klachten van het bewegingsapparaat bij zorgverleners terug te dringen. Landelijk wordt dit onder andere ondersteund door het invoeren van de Praktijkrichtlijnen, het transferprotocol, het denken in mobiliteitsklassen, transferhandboeken en de ruim 10.000 ErgoCoaches die naast hun gewone zorgtaken het aandachtsveld ‘ergonomie’ hebben. Deze maatregelen zijn terug te vinden in de arbocatalogi...

Lees het artikel

Compressietherapie bij oedeem en een veneus ulcus cruris

Het aantal patiënten met gecompliceerde ulcera bij decubitus, diabetes en ulcus cruris neemt toe. Mogelijke oorzaken zijn de vergrijzing van de bevolking, de toename van hart- en vaatziekten, diabetes en obesitas (CBS 2005, wondenboek WCS 2008). Goede preventie (primair, secundair) en behandeling zijn belangrijk. Vaak wordt er gezwachteld, wanneer er een wond is aan het onderbeen. Een veelvoorkomende inschattingsfout is dat er gezwachteld wordt bij patiënten met arteriële...

Lees het artikel

Anamnese: van specifiek naar algemeen

De anamnese, betekent in het Grieks letterlijk herinnering. In de medische wereld is de anamnese, ook wel ziektegeschiedenis, wat de patiënt over zijn klachten en ziekte kan vertellen. De anamnese is het vraaggesprek met de patiënt waarin duidelijk moet worden wat zijn klachten of gezondheidsproblemen zijn. Daarnaast moet duidelijk worden welke betekenis deze klachten of problemen voor de patiënt hebben, welke gevolgen ze hebben voor zijn dagelijks leven en wat de wensen...

Lees het artikel

Infuus inbrengen bij de moeilijk te prikken patiënt

Van de patiënten in het ziekenhuis krijgt 80-90% een infuus. Veel van deze infusen worden door verpleegkundigen ingebracht. Het is belangrijk dat het inbrengen van een infuusnaald goed en zorgvuldig gebeurt. De belangrijkste complicatie na het inbrengen van een infuus is flebitis, een pijnlijke en gevaarlijke aandoening.

Lees het artikel

Injecteren

Het geven van injecties is een voorbehouden handeling. Beroepsbeoefenaren die bevoegd en bekwaam zijn mogen deze handeling uitvoeren, nadat een arts er opdracht voor heeft gegeven. Subcutane injecties worden toegediend in het onderhuidse vetweefsel, waar de vloeistof langzaam wordt opgenomen. Intramusculaire injecties gaan direct in het spierweefsel en de vloeistof komt snel in de bloedsomloop. Voor beide typen injecties geldt een aantal voorkeurslocaties, waar de kans op het beschadigen...

Lees het artikel

Het meten van de bloeddruk

Bloeddruk meten is een diagnostisch onderzoek dat door verpleegkundigen en artsen dagelijks vele malen wordt verricht. De bloeddruk geeft informatie over de conditie van de patiënt. Hoge bloeddruk is geen ziekte. Langdurig verhoogde bloeddruk geeft echter wel een verhoogde kans op hart- en vaatziekten; het is een risicofactor. Te lage bloeddruk kan duizeligheid veroorzaken en geeft daardoor een grotere kans op vallen. We streven daarom naar een bloeddruk die binnen de normaalwaarden...

Lees het artikel

Inhaleren van medicatie

Mensen met een chronische longziekte worden voornamelijk behandeld met inhalatiemedicatie. Meer dan 85% van deze mensen inhaleert verkeerd. Dit kan grote gevolgen hebben. Er zijn verschillende soorten inhalatoren: pressurized metered dose inhalers met en zonder voorzetkamer, breath-actuated aerosol, soft mist inhaler, droog poeder inhalatoren en jetvernevelaars. De keuze voor een bepaalde inhalator kan gemaakt worden met behulp van een beslisboom. Het doel van het gebruik van een inhalator...

Lees het artikel

Abruptio placentae

Een abruptio placentae is het gedeeltelijk of geheel voortijdig loslaten van de placenta. Abruptio placentae wordt ook solutio placentae genoemd. In dit artikel wordt abruptio placentae aangehouden. Abruptio placentae, partieel dan wel totaal, is een zeldzame en ernstige complicatie in de zwangerschap met een hoge foetale morbiditeit en mortaliteit. Een abruptio placentae is vaak moeilijk te herkennen, omdat de symptomen ook kunnen passen bij een normaal beloop van de zwangerschap. De...

Lees het artikel

Externe fixateur bij distale radiusfracturen

Jaarlijks worden er tussen de 50.000 en 60.000 polsbreuken (distale radiusfractuur) behandeld. Ongeveer 90% van de patiënten wordt conservatief behandeld met gips en 10% wordt geopereerd.1 De verschillende behandelmogelijkheden leveren veel discussie op en om deze reden heeft de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) in 2010 een richtlijn opgesteld voor de behandeling van polsbreuken.2 Soms is er sprake van een gecompliceerde breuk, in die gevallen kan een externe fixateur...

Lees het artikel

Advance care planning

Door middel van advance care planning (ACP) kunnen patiënten doelen en voorkeuren formuleren voor toekomstige medische behandelingen en zorg, deze doelen en voorkeuren bespreken met familie en zorgverleners, en eventuele voorkeuren vastleggen en indien nodig herzien. In dit artikel wordt ACP besproken aan de hand van een casus over een patiënt met de ziekte van Parkinson.

Lees het artikel

Ascitespunctie in de palliatieve fase

In de richtlijn Ascites 1 is een ontlastende ascitespunctie in de palliatieve fase duidelijk beschreven. Ook de uitvoering en benodigdheden voor een punctie zijn opgenomen in deze richtlijn. Maar wat betekent een ascitespunctie in de praktijk voor een oncologische patiënt in de palliatieve fase? Moet deze patiënt naar het ziekenhuis voor een dergelijke verrichting? En wat betekent het voor een verpleegkundig specialist die deze voorbehouden handeling uitvoert?

Lees het artikel

Lymfoedeem

Butter, E. en Verdonk, B.  Rubriek(en): Casuïstiek

Lymfoedeem is een veelvoorkomende complicatie van kankerbehandeling. Het eerste symptoom kan een zwaar of vermoeid gevoel in het betreffende ledemaat zijn, zichtbare zwelling treedt in dat geval later op. Wanneer het vroeg wordt onderkend en adequaat wordt behandeld kan chronisch LO worden voorkomen. Om symptomen vroeg te kunnen herkennen moeten patiënten goed zijn voorgelicht, ook moeten zij zich bewust worden van de beïnvloedende factoren. Het is voor elke individuele...

Lees het artikel

Het zorgpad pancreascarcinoom

Bij vermoeden van een tumor of cyste in de pancreas wordt de patiënt door de huisarts of andere specialist doorverwezen naar de verpleegkundig specialist maag-darm-leveroncologie  in het Sint (St.) Antonius Ziekenhuis en wordt het zorgpad pancreascarcinoom opgestart. 

Lees het artikel

Omgaan met hoop

Patiënten met kanker en een korte levensverwachting geven, ondanks besef van een korte prognose, de hoop op (volledige) genezing niet op. 1 Veel hulpverleners vinden het lastig hiermee om te gaan. Is deze patiënt onvoldoende geïnformeerd? Ontkent deze patiënt zijn situatie? Wat speelt er bij deze patiënt en hoe kan ik daar het beste mee omgaan? Dit zijn allerlei vragen waarmee hulpverleners die omgaan met patiënten met kanker in de palliatieve fase van hun...

Lees het artikel

De invloed van hyperbare zuurstoftherapie bij een diabetisch voetulcus

Evers, L.  Rubriek(en): Casuïstiek

Wat houdt deze therapie in? Mensen die behandeld worden met hyperbare zuurstoftherapie (HBOT) gaan in een compressietank waarin de druk in vijftien minuten opgehoogd wordt. De drukverhoging kan per tank verschillen. In Nederland is dat 2,4 of 2,5 atmosfeer (ATA) (de druk op landniveau is normaal gesproken 1 atmosfeer). In de internationale literatuur wordt 2,0-2,5 atmosfeer aangehouden. De extra druk, ten opzichte van die op het landniveau, van 1,4 atmosfeer is vergelijkbaar met de druk...

Lees het artikel

Stressincontinentie

Mw. Mulder, een 32-jarige vrouw die vorig jaar haar derde kind heeft gekregen, heeft sinds haar eerste zwangerschap urineverlies bij sporten. De klachten zijn de afgelopen jaren fors toegenomen. Ze durft niet meer naar het strand en ook met sporten is zij gestopt. Ze plast vaak, ten minste tien keer per dag, nul tot één keer in de nacht. Ondanks de frequente mictie en minder vochtintake, blijft ze toch urineverlies houden. Ook op haar werk ondervindt ze steeds meer hinder,...

Lees het artikel

Orale mucositis ten gevolge van chemotherapie

Epping, A.  Rubriek(en): Casuïstiek

Orale mucositis is een complicatie die kan optreden na de behandeling voor kanker. Het is al langer bekend dat deze complicatie kan ontstaan na chemotherapie of radiotherapie. Bij de nieuwere behandelingen voor kanker, de zogeheten doelgerichte therapie of targeted therapies, treedt ook regelmatig de complicatie orale mucositis op. Orale mucositis is een ontstekingsreactie van de slijmvliezen in de mond. Deze ontstekingsreactie leidt, mede onder invloed van lokale factoren als...

Lees het artikel

Obstructief slaapapneusyndroom (OSAS): definitie, diagnostiek en behandeling

Meijer, P. en Blijham, T.  Rubriek(en): Casuïstiek

Het Centrum voor Thuisbeademing en Slaapapneu behandelt al jaren patiënten met slaapgerelateerde ademhalingsstoornissen. De diagnostiek en behandeling van deze stoornissen vinden in een multidisciplinaire setting plaats. Sinds mei 2009 is er één polikliniek waar de patiënt met de verdenking op slaapapneu naartoe wordt verwezen. Het obstructief slaapapneusyndroom (OSAS) is een aandoening waarbij er tijdens de slaap apneus (ademstops) optreden, al dan niet in...

Lees het artikel

Het klinisch pad Ontslag

Een effectief ontslagproces is een gepland programma dat voorziet in continuïteit van de zorg en tegemoetkomt aan de zorgbehoeften van de patiënt na ontslag uit het ziekenhuis. Het is een complex proces met veel verschillende inhoudelijke en tijdgebonden aspecten dat goed gestructureerd en gecoördineerd moet worden. 1 De toename van het aantal oudere patiënten, de verkorting van de opnameduur en de complexiteit van het ontslagproces maken het belang van een klinisch...

Lees het artikel

Psoriasis vulgaris

Huizinga, J.  Rubriek(en): Casuïstiek

Psoriasis is een veelvoorkomende huidaandoening. Geschat wordt dat tussen de 2% en 3% van de Nederlandse bevolking een vorm van psoriasis heeft; dat zijn meer dan 300.000 mensen. Ongeveer twee derde heeft enkele psoriasisplekken, een milde vorm. Ongeveer een derde heeft een matige tot ernstige vorm van psoriasis. Het is een zichtbare chronische huidaandoening die niet te genezen is, maar waarvoor wel veel behandelmogelijkheden zijn. Kenmerkend voor psoriasis zijn de verdikte, rood...

Lees het artikel

Mondverzorging bij zorgafhankelijke ouderen

De casus beschrijft een 86-jarige mevrouw met een frontotemporale dementie, die nog een vrij compleet en goed verzorgd eigen gebit heeft. Zij is voor mondzorg afhankelijk van verzorgend personeel, maar door haar dementie vertoont ze afwerend gedrag. Mevrouw heeft een vergrote kans op mondproblemen door haar algemene gezondheid en de medicatie die voor een droge mond zorgt. Het gebit moet echter behouden blijven en mondproblemen moeten worden voorkomen. Hoe moet de mond verzorgd worden en...

Lees het artikel

Trauma-incident bij een patiënt met stollingsstoornis

Patiënten met een stollingsstoornis worden niet altijd herkend op de Spoedeisende Hulp, toch is dit van levensbelang. Er zijn verschillende stoornissen, waaronder hemofi lie en de ziekte Von Willebrand. Bij hemofi lie ontbreekt volledig of gedeeltelijk het stollingseiwit factor 8 (VIII, hemofi lie A) of factor 9 (IX, hemofi lie B). Afhankelijk van de ernst, kunnen bloedingen optreden in gewrichten, spieren of bloedingen na een medische ingreep of trauma. De ziekte Von Willebrand komt...

Lees het artikel

Casus basaalcelcarcinoom

Het basaalcelcarcinoom is de meest voorkomende vorm van huidkanker (75%) die goed behandeld kan worden en niet uitzaait. Het groeit zeer langzaam, maar toch is goede en tijdige behandeling noodzakelijk, anders groeit het carcinoom verder de huid in en tast het de onderliggende weefsels aan, ook kraakbeen en botweefsel. Goede behandeling, maar ook het juist informeren over preventie en zelfonderzoek zijn van groot belang bij patiënten met deze huidaandoening.

Lees het artikel

Misselijkheid en braken in de palliatieve zorg

Epping, A en Jonker, J.  Rubriek(en): Casuïstiek

De palliatieve zorg bevat alle zorg die erop gericht is een patiënt met een levensbedreigende ziekte (en zijn naasten) een zo goed mogelijke kwaliteit van leven te geven. Voor een patiënt in het palliatieve traject is geen curatie meer mogelijk.

Lees het artikel

Aandacht voor mantelzorg bij ouderen in de perioperatieve fase

Bij ouderen die worden opgenomen voor een electieve operatie is screening op kwetsbaarheid noodzakelijk. Screening op ondervoeding, fysieke beperkingen, val- en deliergeschiedenis behoort tot de standaardprocedure in de preoperatieve fase. Er vindt in deze fase ook onderzoek plaats naar bestaande professionele zorginzet. Naast de vraag naar professionele zorg, vraagt men zelden of er mantelzorg wordt gegeven. Wat is mantelzorg? Voelt een mantelzorger zich overbelast? Hoe gaan we als...

Lees het artikel

Agressie in het ziekenhuis

Wolthers, L.  Rubriek(en): Casuïstiek

Agressie in de zorg komt nog steeds voor. De laatste jaren is er veel aandacht voor dit onderwerp, niet alleen vanuit de overheid maar ook vanuit de organisaties zelf. Er worden duidelijke standpunten ingenomen en grenzen gesteld aan wat toelaatbaar is en wat niet. Preventie en scholing zijn onderwerp van gesprek en soms verplicht om te volgen. Van de medewerker wordt een professionele en deskundige opstelling verwacht. Dit betekent dat een medewerker weet wat hij wel en wat hij niet moet...

Lees het artikel

Het kind als donor

Er is in Nederland een tekort aan donororganen. Er is de afgelopen jaren veel aandacht gegaan naar het werven van donoren. Ook is er gewerkt aan meer bewustwording bij hulpverleners om potentiële donoren te herkennen en de vraag om orgaandonatie bespreekbaar te maken bij de familie. Dat ook kleine kinderen orgaan- of weefseldonor kunnen zijn, is nog onvoldoende bekend.

Lees het artikel

Een patiënt met een rood been; toepassing van de nieuwe richtlijn cellulitis/erysipelas

De incidentie van cellulitis en erysipelas wordt geschat op negentien (cellulitis) en drie (erysipelas) per 1000 patiëntbezoeken per jaar en worden meestal door de huisartsen gezien en behandeld. In Nederland is een toename te zien van ernstige groep-A-streptokokken (GAS-)infecties. GAS zijn de verwekkers van erysipelas. Erysipelas recidiveert en heeft een chronisch karakter bij bepaalde patiëntencategorieën. Patiënten hebben vaak last van weefselschade in de vorm van...

Lees het artikel

Ouderenmishandeling en grensoverschrijdend gedrag: horen, zien en… handelen

Heemskerk, J.  Rubriek(en): Casuïstiek

Eind jaren tachtig van de vorige eeuw kwamen verontrustende berichten over ouderenmishandeling overwaaien uit met name Engeland en Amerika. Er volgden in Nederland toen meerdere onderzoeken naar aard en omvang van het verschijnsel. Sinds de jaren negentig staat ouderenmishandeling in Nederland steeds meer in de belangstelling.1 Ouderenmishandeling, niet te verwarren met oudermishandeling, valt onder huiselijk geweld. Instellingen zijn sinds 1 juli 2013 verplicht de Landelijke Meldcode...

Lees het artikel

Het ulcererend mammacarcinoom

Epping, A en Zoetbrood, C.  Rubriek(en): Casuïstiek

Bij vrouwen is borstkanker de meest voorkomende vorm van kanker. Bijna 40% van deze patiënten is ten tijde van de diagnose 65 jaar of ouder.1 Door de vergrijzing en betere overleving zal het aandeel 70-plussers verder toenemen,2 van 30% in 19953 tot 60% in 2035.4 De landelijke richtlijn Mammacarcinoom van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) is in 2012 gereviseerd en via www.oncoline.nl voor iedereen toegankelijk. Deze richtlijn is vooral gebaseerd op onderzoek bij...

Lees het artikel

Diabetes en zwangerschap

Hensbergen, J.  Rubriek(en): Casuïstiek

Dit artikel beschrijft de casus van een jonge vrouw met diabetes type 1 die, tot haar schrik, bemerkt dat zij zwanger is. Zij is hier niet optimaal op voorbereid en raadpleegt telefonisch de diabetesverpleegkundige. Deze start een traject om te streven naar optimale diabetesregulatie en multidisciplinaire zwangerschapsbegeleiding. Insulinepomptherapie en continue glucosemonitoring zijn de hulpmiddelen om de bloedglucose binnen de streefwaarden te houden, met als doel de risico’s voor...

Lees het artikel

Auto-immuunhepatitis

Hulsegge, A.  Rubriek(en): Casuïstiek

Auto-immuunhepatitis (AIH) is een chronische ontstekingsziekte van de lever, die vaker bij vrouwen voorkomt dan bij mannen. Patiënten met deze ziekte presenteren zich met klachten als vermoeidheid, verminderde eetlust en pijn in de bovenbuik. Het is op dit moment (nog) onbekend hoe AIH ontstaat. De incidentie van AIH is 1,9 per 100.000 en de prevalentie is 16,9 per 100.000.1 In 80% van de gevallen gaat het om patiënten van het vrouwelijk geslacht, bij wie AIH vaak optreedt rond het...

Lees het artikel

Oogletsels door vuurwerk

Faber, J.T. de  Rubriek(en): Casuïstiek

Ieder jaar eindigt in Nederland op karakteristieke wijze met champagne, oliebollen, oudejaarsconference en… vuurwerk. Een traditie die ook na de vuurwerkramp van 2002 in Enschede niet te doorbreken valt. De overheid doet haar best om regels en toezicht rondom vuurwerkopslag en vuurwerkgebruik te optimaliseren. Desondanks vallen er ieder jaar weer gewonden en soms doden bij het gebruik van consumentenvuurwerk. Sinds 2006 mag er zwaarder vuurwerk dan ooit legaal in Nederland worden...

Lees het artikel

Casus: de nietgenezende wond

Wonden die niet binnen een gemiddelde tijd van drie weken genezen, komen vaak voor. Het ulcus cruris komt bijvoorbeeld bij ongeveer 1% van de westerse bevolking voor. De genezingsduur van het ulcus cruris is gemiddeld twaalf weken en de belasting voor de patiënt is zeer hoog. Het is daarom van groot belang de genezingsduur zoveel mogelijk te verkorten. De relatief eenvoudige techniek van huidtransplantatie door het plaatsen van punch grafts wordt nog onvoldoende ingezet, terwijl ook...

Lees het artikel

Gedragsproblemen bij kinderen

Gedragsproblemen bij kinderen komen voor bij 11-17% van de Nederlandse kinderen. Deels horen deze bij het opgroeien naar volwassenheid. Wanneer er veel problemen zijn en het moeilijk is om met deze problemen om te gaan, kan er meer aan de hand zijn. Gedragsproblemen kunnen leiden tot de ontwikkeling van een oppositioneelopstandige stoornis (ODD) of een gedragsstoornis (CD). Deze stoornissen beschrijven het probleemgedrag dat kan ontstaan wanneer kind- en omgevingsfactoren elkaar ongunstig...

Lees het artikel

Chronische beademing bij kinderen

In Nederland worden ongeveer 250 kinderen chronisch beademd in een thuissituatie. Deze kinderen hebben een chronische respiratoire insufficiëntie ten gevolge van een neuromusculaire aandoening (bijv. M. Duchenne), thoraxafwijking, longaandoening of apneusyndroom. Er zijn twee vormen van chronische beademing mogelijk: non-invasief via een masker en invasief via een tracheacanule. Het doel van chronische beademing is het behouden of verbeteren van de kwaliteit van...

Lees het artikel

De waarde van het PSA

PSA, prostaatspecifiek antigeen, stijgt naarmate men ouder wordt. Het PSA is prostaatspecifiek en kenmerkend voor prostaataandoeningen. Wanneer het PSA verhoogd is, betekent dat dus dat er iets met de prostaat aan de hand is. PSA wordt vaak alleen gerelateerd aan het prostaatcarcinoom, maar deze waarde is ook verhoogd bij benigne aandoeningen als prostatitis, benigne prostaathypertrofie (BPH), een vergrote prostaat, blaasretentie en kan medicamenteus geïnduceerd...

Lees het artikel

Gerichte behandeling SOLK-patiënten levert goede resultaten op

Somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klachten (SOLK) komen heel veel voor. De klachten kunnen soms sterk invaliderend zijn en lang aanhouden. Ondanks dat patiënten met SOLK vaak voorkomen, weten huisartsen en somatisch specialisten zich dikwijls geen raad met deze ‘moeilijke patiëntengroep’. De laatste jaren is er gelukkig steeds meer belangstelling voor deze patiëntengroep en wordt onderzoek gedaan naar onderliggende mechanismen en mogelijk effectieve...

Lees het artikel

Aanvullende soazorg in Nederland

De soa-zorg wordt in Nederland uitgevoerd door huisartsen, medisch specialisten en centra seksuele gezondheid. Zorg uitgevoerd door centra seksuele gezondheid (CSG) is aanvullend op de reguliere zorg en wordt gesubsidieerd vanuit het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Alleen personen die tot een vastgestelde risicogroep behoren kunnen bij een CSG terecht. Op het CSG wordt iedereen getest op chlamydia en gonorroe en afhankelijk van de risicofactoren ook op hiv, syfilis...

Lees het artikel

Vrouwelijke genitale verminking

Wereldwijd zijn er meer dan 200 miljoen besneden vrouwen en meisjes en lopen 3 miljoen meisjes het risico besneden te worden. Ook in Nederland zijn er besneden vrouwen, die daar veel hinder van ondervinden. Deze vrouwen komen vaak uit Somalië, Eritrea en Soedan. Vrouwenbesnijdenis en de daardoor ontstane klachten zijn nog steeds moeilijk bespreekbaar in de diverse gemeenschappen. In Nederland bestaat de mogelijkheid tot een reconstructie van de schaamlippen en/of clitoris. Voor...

Lees het artikel

Diagnostiek van aangeboren gehoorafwijkingen

Saskia Vasenna  Rubriek(en): Casuïstiek

De neonatale gehoorscreening heeft als doel kinderen met een permanent gehoorverlies op te sporen. Er worden maximaal drie gehoorscreeningsronden gedaan, voordat het kind naar een audiologisch centrum wordt verwezen. Belangrijk is de gehoorschade in een vroeg stadium op te sporen om geen achterstand in taal en ontwikkeling op te lopen. Het is dus van belang dat de eerste gehoorscreening kort na de geboorte plaatsvindt. Vaak gebeurt dit in combinatie met de hielprik. Goede informatie naar de...

Lees het artikel

Niertransplantatie – de procedure en het beloop rondom de operatie

Ellen Bossenbroek  Rubriek(en): Casuïstiek

Niertransplantatie is de enige langetermijnbehandeling voor patiënten met eindstadium nierfalen. De afgelopen jaren is het aantal levende nierdonoren toegenomen. De uitkomsten van niertransplantatie met een levende donor zijn superieur ten opzichte van transplantaties met nieren van postmortale (overleden) donoren. Daarnaast is er een tekort aan postmortale donoren, waardoor patiënten die een nier willen ontvangen van een postmortale donor gemiddeld vier jaar moeten wachten. In...

Lees het artikel

Endocarditis: een levensgevaarlijke aandoening

Elice Flipse  Rubriek(en): Casuïstiek

Bacteriële endocarditis is een ernstige ziekte die tijdens de ziekenhuisopname leidt tot overlijden van één op de vijf patiënten. Na zes maanden is het overlijdenspercentage 26 procent. De incidentie wordt geschat op 2-7 per 100.000 personen per jaar en neemt toe met de leeftijd.

Lees het artikel

Verpleegkundige diagnostiek

Verpleegkundige diagnostiek kent vandaag de dag een sterk toenemende interesse. Dit heeft te maken met een aantal recente veranderingen; bijvoorbeeld dat het nu een verpleegkundige taak is om in de wijk de indicatiestelling te doen. Ook de komst van het elektronisch zorgdossier draagt aan de toegenomen belangstelling bij. Daarbinnen spelen ‘eenheid van taal’ en de intersectorale zorgoverdracht een rol en maken het noodzakelijk dat verpleegkundigen nauwkeurig...

Lees het artikel

De verpleegkundige die rouwt

Verpleegkundigen proberen in hun werk een balans te vinden tussen afstand en nabijheid. De begeleiding van patiënt en naasten en het zien van lijden, rouwen en sterven van patiënten kunnen ook invloed hebben op de verpleegkundige zelf. Met name op emotioneel gebied wordt veel van de verpleegkundige gevraagd.

Lees het artikel

Verpleegkundige overdracht

In de zorg wordt op vele momenten informatie overgedragen, niet alleen tussen afdelingen en zorginstellingen maar ook tussen diensten. De overdracht is een risicomoment waarin essentiële informatie verloren kan gaan, met grote gevolgen voor de patiëntveiligheid. Een zorgvuldige overdracht van zowel informatie als verantwoordelijkheid is noodzakelijk om de patiëntveiligheid en continuïteit van de zorg te kunnen garanderen. Uit onderzoek naar fouten bleek dat deze...

Lees het artikel

Nieuwe Richtlijn verpleegkundige zorg bij de ziekte van Parkinson

Parkinsonpatiënten krijgen te maken met veel uiteenlopende problemen, die een grote impact hebben op het dagelijks functioneren van de patiënt en zijn naasten. De zorg voor parkinsonpatiënten en hun naasten is complex en vraagt om gespecialiseerde verpleegkundigen en verzorgenden. Met deze verpleegkundige zorg bij parkinsonpatiënten bestaat veel ervaring in de klinische praktijk, maar tot op heden is er nog weinig internationale wetenschappelijke evidentie. In Nederland...

Lees het artikel

Verpleegkundige gesprekstechnieken

Bakker, P.  Rubriek(en): Gesprekstechnieken

Wat in de communicatie bij de ene patiënt heel goed werkt, kan bij de andere patiënt bij voorbaat kansloos zijn. Een mooi begrip is daarom het ‘zoekend reageren’ uit het maieutische zorgconcept van Cora van der Kooij. Zoekend reageren betekent dat u als verpleegkundige goed kijkt en luistert naar de patiënt en naar uzelf. In dit artikel worden aan de hand van voorbeelden enkele communicatiemodellen behandeld, die kunnen worden gebruikt om na te denken over...

Lees het artikel

Verpleegkundige zorg bij de ziekte van Parkinson

Kats, H.  Rubriek(en): Ziektebeeld

James Parkinson beschreef in 1817 voor het eerst de ziekte van Parkinson in zijn essay de ‘Shaking palsy’. Dit deed de Britse arts op basis van observaties van mensen die in Londen op straat liepen. James Parkinson beschreef in zijn essay de typische kenmerken van de ziekte: tremor, scheve houding en het looppatroon. Pas veel later, in 1912, werd de ziekte naar hem vernoemd.

Lees het artikel

Verpleegsensitieve indicatoren voor excellente zorg

Inzicht in en verantwoordelijkheid voor de kwaliteit en toegevoegde waarde van verpleegkundige zorg is essentieel voor het leveren en borgen van de kwaliteit van patiëntenzorg. Hoe krijgen we de kwaliteit en toegevoegde waarde van verpleegkundige zorg echter inzichtelijk? Kunnen hiervoor indicatoren worden ingezet? Welke indicatoren zijn hiervoor dan het meest geschikt? Welk voordelen heeft dit inzicht voor patiënten en verpleegkundigen? Hoe kunnen verpleegkundigen en...

Lees het artikel

De verpleegkundige aspecten van orale mucositis

Wist u dat 2,5% van de Nederlandse bevolking behandeld wordt voor kanker en dat er jaarlijks 74.500 patiënten de diagnose kanker te horen krijgen? 1 Afhankelijk van het soort kanker en de uitgebreidheid van de ziekte kan de behandeling bestaan uit een operatie, bestraling, chemotherapie, hormonale behandeling, immuuntherapie, stamceltransplantatie of een combinatie van deze behandelingen. Als gevolg van de directe effecten van cytostatica of radiotherapie op alle sneldelende...

Lees het artikel

Pijn bij kwetsbare ouderen met dementie in het ziekenhuis

De verpleegkundige die werkzaam is in het ziekenhuis komt met enige regelmaat in aanraking met de oudere patiënt met dementie die pijn ervaart. Evidentie over het herkennen en behandelen van pijn staat centraal in de richtlijn Pijn bij kwetsbare ouderen die in 2011 is verschenen. Dit artikel benadrukt het belang van adequate pijnbehandeling conform de richtlijn en de rol van de verpleegkundige.

Lees het artikel

Eetstoornissen

In dit artikel wordt aan de hand van een casus beschreven hoe verpleegkundigen in een algemeen ziekenhuis de signalen van anorexia nervosa kunnen herkennen en bij opname kunnen omgaan met de specifieke kenmerken van deze patiëntengroep. Hierbij wordt aandacht besteed aan diagnostiek, lichamelijke en psychische kenmerken en de mogelijk in te zetten verpleegkundige interventies.

Lees het artikel

Anorexia nervosa, hoe te (be)handelen in een algemeen ziekenhuis?

Tamara Berends  Rubriek(en): Ziektebeeld

Anorexia nervosa (AN) is een ernstige psychiatrische ziekte. Het ontstaan van AN wordt verklaard vanuit biologische, psychologische en sociale theorieën. Deze patiënten worden bij voorkeur in een gespecialiseerde klinisch psychiatrische setting behandeld, maar bij een somatische bedreiging worden ze opgenomen in een algemeen ziekenhuis. Verpleegkundige interventies zowel op somatisch als op psychisch gebied zijn noodzakelijk.

Lees het artikel

Stil delier

Het neuropsychiatrische syndroom delier komt veel voor bij ouderen en heeft verstrekkende gevolgen voor de patiënt en diens familie. Er zijn drie subtypen van het delier: het hyperactieve, het hypoactieve en gemengde delier. Het hypoactieve of stil delier komt waarschijnlijk relatief vaker voor bij ouderen, maar wordt helaas regelmatig over het hoofd gezien. De verpleegkundige neemt een centrale positie in bij het vroegtijdig herkennen van het hypoactieve delier en het inzetten van...

Lees het artikel

Bejegening van een patiënt met anorexia nervosa tijdens refeeding in een ziekenhuis

Anorexia nervosa is een psychiatrische aandoening met vaak ernstige somatische gevolgen, waarvoor tijdelijke behandeling in een ziekenhuis levensreddend kan zijn. Een patiënt werkt niet altijd mee aan de behandeling. Toch moet er vanwege de hoge kans op mortaliteit gehandeld worden. In dit artikel volgen adviezen hoe u deze patiënten het beste kunt bejegenen.

Lees het artikel

Vallen bij ouderen: een veelvoorkomend probleem, maar wel te voorkomen

Vallen bij ouderen vormt een ernstig en over het algemeen onderschat gezondheidszorgprobleem. De ernst van het probleem wordt gevormd door de ernstige medische en sociale consequenties van het valincident enerzijds en door de hoge incidentie van vallen bij ouderen anderzijds. Ook in het ziekenhuis komen valincidenten voor, 2-15% van de patiënten valt gedurende de opname in het ziekenhuis. Verschillende oorzaken kunnen aan een valincident ten grondslag liggen. Bij een patiënt...

Lees het artikel

De inzet van familie op de IC

Delirium is een veelvoorkomend probleem op de intensive care (IC) en gerelateerd aan een slechtere uitkomst voor de patiënt. Omdat ongeveer een derde van de IC-patiënten belast is met de negatieve gevolgen van delirium, is het toepassen van preventieve maatregelen op de IC noodzakelijk. De huidige richtlijnen benadrukken het belang van niet-medicamenteuze strategieën, waarin verpleegkundigen een centrale rol spelen.

Lees het artikel

CVA

Een cerebrovasculair accident (CVA) is een verzamelnaam voor ziektebeelden waarbij sprake is van een stoornis in de bloedvoorziening in de hersenen. In dit artikel wordt het klinisch redeneren bij een CVA-patiënt uitgewerkt met behulp van de Internationale Classificatie voor menselijk Functioneren (ICF). De ICF beschrijft het menselijk functioneren vanuit drie verschillende perspectieven.1 Stoornissen bij het CVA worden in kaart gebracht door middel van anamnese en observatie,...

Lees het artikel

Audit en feedback voor evidence-based zorg

Van 2014 tot 2016 steeg het aantal indicatoren in de Nederlandse ziekenhuizen van 1.360 naar 1.551, een toename van 14%. 1 Met de komst van het elektronisch patiëntendossier is de verwachting dat het aantal kwaliteitsmetingen nog verder zal toenemen. 2 Hoe zorgen we ervoor dat al deze metingen resulteren in betere, evidence-based zorg voor de patiënt?

Lees het artikel

'Beter Laten'-handelingen bieden ruimte voor 'gemiste zorg'

Verpleegkundigen ervaren een hoge werkdruk, maar doen ook dingen die zij eigenlijk niet zouden moeten doen. Daardoor blijven er andere dingen liggen. Wetenschappers hebben in samenwerking met Verpleegkundigen en Verzorgenden Nederland een lijst opgesteld van handelingen die verpleegkundigen eigenlijk niet meer zouden moeten doen: de Beter Laten-lijst.

Lees het artikel

Seksueel geweld

Tegenwoordig zijn er in Nederland Centra voor Seksueel Geweld, waarin verschillende disciplines samenwerken en de zorg voor slachtoffers centraal staat. De centra doen forensisch-medisch onderzoek, leveren acute medische zorg gericht op preventie van zwangerschap en besmetting met seksueel overdraagbare aandoeningen. Ook leveren de centra acute psychologische zorg gericht op herstel en preventie van psychische stoornissen zoals een posttraumatische stressstoornis.

Lees het artikel

PTSS op de somatische afdeling

Er wordt een 29-jarige man opgenomen. Bij contactname valt op dat hij een afwachtende houding heeft en een onrustige psychomotoriek. Bij het afnemen van de verpleegkundige anamnese komt u erachter, dat de patiënt enkele jaren als beroepsmilitair werkzaam was en in een oorlogsgebied op uitzending is geweest.

Lees het artikel

Houden van is loslaten

Wanneer een baby overlijdt, is het de taak van de verpleegkundige om alle mogelijke lichamelijke zorg te verlenen en haar/zijn expertise in te zetten bij de psychosociale begeleiding van familie en hun naasten. Het is van belang om in deze emotionele situatie eerlijk en respectvol te zijn naar ouders, ze te helpen hun kind te leren kennen in een fase waarin ze tegelijkertijd ook afscheid moeten nemen. De verpleegkundige komt tegemoet aan de wensen van de ouders en begeleidt ze op een...

Lees het artikel

Patiëntparticipatie in de zorg

Patiëntparticipatie en familieparticipatie zijn belangrijk om persoonsgerichte essentiële zorg te kunnen leveren. De huidige zorgprofessionals in het ziekenhuis zijn nog onvoldoende voorbereid op samenwerken met patiënten en familie. 1 Patiëntparticipatie betekent niet alleen uitgenodigd worden om te participeren aan de zorg en besluitvorming over de eigen zorg, maar ook aan de ontwikkeling en uitvoering van onderzoek en het vormgeven en uitvoeren van onderwijs. Shared...

Lees het artikel

Beroepsgeheim is zo geschonden

Verpleegkundigen en andere beroepsgroepen in de zorg hebben beroepsgeheim; zij mogen geen informatie over de patiënt doorgeven aan anderen zonder toestemming van de patiënt. Of, anders geformuleerd, het beroepsgeheim verplicht de verpleegkundige te zwijgen over alles wat zij te weten komt als verpleegkundige. Maar in de praktijk gaat het nogal eens mis en wordt het beroepsgeheim, soms onbedoeld, geschonden.

Lees het artikel

Tuberculose

Volgens cijfers van de WHO ontwikkelden in 2013 9 miljoen mensen tuberculose en overleden er over de hele wereld 1,5 miljoen mensen aan deze ziekte. Na hiv/aids is tuberculose de infectieziekte waaraan wereldwijd de meeste mensen overlijden. In de eerste helft van de vorige eeuw was tuberculose ook in Nederland nog een volksziekte. Inmiddels behoort Nederland tot de laag-incidente landen: de incidentie is gedaald tot 4,9: 100.000 inwoners. Vroegtijdige herkenning en goede behandeling...

Lees het artikel

Statistische basisbegrippen

Het implementeren van nieuwe interventies in de verpleegkundige praktijk vraagt naast vaardigheden gericht op planning en organisatie, begrip van verplegingswetenschappelijk onderzoek. Verplegingswetenschappelijk onderzoek kan plaatsvinden met verschillende typen designs, waarbij iedere opzet zijn eigen kenmerken heeft. Interventieonderzoek is waarschijnlijk het meest relevant voor de verpleegkundige praktijk. Daarom worden in dit artikel de belangrijkste begrippen en effectmaten uit...

Lees het artikel

Richtlijn koorts bij kinderen

Koorts bij kinderen is een frequente reden voor een bezoek aan de Spoedeisende Hulp. De uitdaging is het vroegtijdig onderscheiden van kinderen met een ernstige infectie van de grote meerderheid van kinderen met een zelflimiterende aandoening. Met het dalen van de incidentie van ernstige infecties sinds de introductie van verschillende vaccinaties, is ook de ervaring met de beoordeling van het ernstig zieke kind minder groot geworden. Het feit dat per jaar nog 23 kinderen in Nederland...

Lees het artikel

Kunt u het nog uitleggen?

Zeg eens eerlijk… kunt u nog rekenen zonder rekenmachine? Sinds de invoering van de zakrekenmachine in het basisonderwijs blijkt de gemiddelde leerling (en verpleegkundige) de standaard rekenbewerkingen (optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen) niet op automatisch, operationeel niveau te beheersen. Bij het oplossen en verdunnen zijn het deze basisvaardigheden die het de verpleegkundige in eerste instantie moeilijk maken. Het is dus goed om eerst maar eens de basis te kijken....

Lees het artikel

Bètablokkers

Bètareceptorblokkerende sympathicolytica, ook wel bèta-adrenoreceptorantagonisten genoemd, zijn het meest bekend onder de naam bètablokkers. Deze bètablokkers worden met name in de cardiologie en interne geneeskunde gebruikt vanwege hun werking bij circulatoire aandoeningen. Aangezien de prevalentie en incidentie van hart- en vaatziekten hoog is en deze aandoeningen veel ziekenhuisopnamen veroorzaken, zult u als verpleegkundige in elk willekeurig specialisme te...

Lees het artikel

Diabetische ketoacidose

Diabetische ketoacidose (DKA) komt vooral voor bij patiënten met diabetes mellitus type 1 (DM1), maar kan ook voorkomen bij DM2. De meest voorkomende aanleiding voor DKA is een infectie, gevolgd door inadequaat gebruik van insuline bij bestaande diabetes mellitus. Ongeveer de helft van de patiënten presenteert zich met een verminderd bewustzijn en een kwart is buiten bewustzijn. Diagnostiek is belangrijk om de oorzaak (luxerend moment) te achterhalen

Lees het artikel

Trombose en kanker

Trombose en kanker lijken bijna onlosmakelijk met elkaar verbonden te zijn. Trombose en longembolie worden als één aandoening gezien, te weten veneuze trombo-embolie (VTE). Ondanks dat we steeds beter weten hoe trombose voorkomen kan worden, blijft dit ziektebeeld een belangrijke oorzaak van morbiditeit en mortaliteit. De verpleegkundige of verpleegkundig specialist kan een belangrijke rol vervullen bij de diagnose, behandeling, begeleiding en nazorg van de patiënt die...

Lees het artikel

Complicaties van de perifere intraveneuze infuuscanule

Complicaties bij een perifere intraveneuze infuuscanule (iv-canule) komen veel voor en kunnen zeer ernstige gevolgen hebben. Er bestaat in Nederland nog geen richtlijn voor infuuszorg. Ziekenhuizen hanteren verschillende protocollen. De belangrijkste spelregels op een rij.

Lees het artikel

Risicogedrag en vrijheidsbeperking in het ziekenhuis

Op de afdeling Neurologie is een man van 43 jaar opgenomen na een herseninfarct. Na drie weken is hij redelijk hersteld en wacht hij op overplaatsing naar een verpleeghuis om daar verder te revalideren. Er is nog sprake van een paretische arm en cognitieve beperkingen. De afgelopen dagen is hij toenemend onrustig, de verpleging trof hem een paar keer niet op zijn kamer. De verpleegkundige van de dagdienst hoort dat hij gisteravond weer was weggelopen en door zijn familie is teruggebracht....

Lees het artikel

Vulvaire lichen planus

Vulvaire klachten werden lange tijd beschouwd als een ongepast onderwerp om over te spreken. Het gevolg hiervan is dat vulvaire klachten de afgelopen decennia minder aandacht kregen. De laatste jaren heeft hierin een verandering plaatsgevonden. Binnen de huidige gezondheidszorg zien huisartsen steeds vaker vrouwen met klachten in het vulvaire gebied. Voor een groot deel worden deze klachten door de huisarts behandeld. Soms is er een doorverwijzing nodig naar een ziekenhuis, vooral bij...

Lees het artikel

Bloedgroepen en rhesusfactoren

Vet, M. de  Rubriek(en): Werkingsmechanisme

Er zijn twee antigenen (A en B) die aan de erytrocyten gebonden kunnen zijn. Ze worden agglutinogenen genoemd, omdat ze klontering of agglutinatie kunnen veroorzaken. De aan- of afwezigheid van agglutinogenen is bepalend voor de bloedgroep. Wanneer een rhesusnegatieve vrouw zwanger is van een rhesuspositieve man, zal het kind in een aantal gevallen rhesuspositief zijn. Bij de geboorte kunnen rhesuspositieve erytrocyten van het kind in de bloedbaan van de rhesuspositieve moeder...

Lees het artikel

Aplastische anemie

Dollenkamp, K.  Rubriek(en): Ziektebeeld

Aplastische anemie is een beenmergziekte die zich kenmerkt door een tekort aan bloedcellen. Doordat aplastische anemie een zeer zeldzame maar ernstige ziekte is, is de kennis hieromtrent vaak ontoereikend. Zoals het woord aplastische anemie doet vermoeden, gaat het om een anemie, een tekort aan rode bloedcellen (erytrocyten). De term aplastische anemie (AA) klopt eigenlijk niet helemaal. De aandoening kenmerkt zich namelijk niet alleen door een anemie. De bloedaanmaak (= hematopoëse)...

Lees het artikel

Longembolie

Tessa van Zuilen  Rubriek(en): Ziektebeeld

Een longembolie is een ziektebeeld met een hoge mortaliteit wanneer het ziektebeeld laat erkend of inadequaat behandeld wordt. Omdat de symptomen sterk uiteen kunnen lopen, is het soms lastig het ziektebeeld te herkennen. De ernst hangt af van de omvang van de longembolie en de locatie in het longvaatbed.

Lees het artikel

Farmacologische behandeling van pijnlijke diabetische neuropathie

Als complicatie van diabetes is pijnlijke diabetische neuropathie een groeiend probleem in onze samenleving. Dit artikel geeft een overzicht van de huidige behandelingsmogelijkheden van pijnlijke diabetische neuropathie. Er zijn vier groepen geneesmiddelen die een aantoonbaar pijnstillend effect hebben voor neuropathische pijn: antidepressiva, anti-epileptica, slow-release opioïden en lokale medicatie in de vorm van capsaïcinecrème. De behandeling met paracetamol en...

Lees het artikel

Opvang van suïcidepogers op een somatische afdeling

Bijna dagelijks wordt er wel iemand op een Spoedeisende Hulp (SEH) binnengebracht na een poging tot zelfdoding. Dit gebeurt vaak niet vanuit een afgewogen beslissing om het leven te beëindigen. Goede opvang na een dergelijke poging kan iemand helpen zijn leven weer op de rails te krijgen. Deze opvang vindt plaats door de consulent psychiatrie en door de verpleegkundigen en artsen werkzaam op de somatische afdeling. Dit artikel beschrijft achter gronden rond suïcidaal gedrag en...

Lees het artikel

Jeugdreuma

Juveniele idiopathische artritis (JIA) is een auto-immuunziekte met een prevalentie van 1 per 1000 kinderen. JIA wordt ook wel jeugdreuma genoemd. Kinderen met JIA hebben gewrichtsontstekingen (artritis). Dit kenmerkt zich door ontstekingsverschijnselen zoals pijn, verhoogde lichaamstemperatuur, zwelling, warmte en bewegingsbeperking van het gewricht. Er zijn verschillende vormen van JIA. Het beloop van artritis kan onvoorspelbaar zijn. De artritis kan continu aanwezig zijn of verlopen met...

Lees het artikel

Slikscreening verhoogt patiëntveiligheid

Neurologieverpleegkundigen hebben een proactieve aanpak om aspiratiepneumonieën te voorkomen op hun afdeling. Zij zijn geschoold en getraind in het toepassen van de slikscreeningstest. Met deze test kunnen zij aspiratiepneumonie voorkomen en gerichte maatregelen treffen. Deze test duurt gemiddeld 3 à 5 minuten. Dit artikel beschrijft een slikstroomdiagram. Dankzij dit diagram kan een neuroverpleegkundige proactief en zelfstandig handelen. Bij een positieve sliktest schakelt...

Lees het artikel

Vitamine-D-tekorten, een onderbelicht probleem in de ambulante psychiatrie

Vitamine D is van belang voor sterke botten en spieren. Sterke botten worden vanaf de jeugd tot en met ongeveer het 35e levensjaar gevormd. Na het 50e levensjaar verliezen vrouwen gemiddeld 50% van hun botmassa. Bij mannen is dit 20 tot 30%. Daarnaast is vitamine D van invloed op vele andere processen in ons lichaam, zoals het cognitief functioneren van de mens.¹ Een tekort aan vitamine D lijkt een wereldwijd probleem. Vroeger kwam het vooral veel voor in de grote steden en dan met...

Lees het artikel

High risk medicatie

Het implementeren van het thema ‘High risk medicatie’, onderdeel van het Veiligheidsmanagementsysteem (VMS-)programma, is voor ziekenhuizen en de verpleegkundige beroepsgroep een dagelijkse uitdaging in een weerbarstige werkpraktijk. Uit de Centrale Medicatiefouten Registratie (CMR) blijkt dat er veel fouten gemaakt worden bij parenterale geneesmiddelen. 1 Vaak bij de toediening, die dikwijls door verpleegkundigen wordt gedaan. Om fouten en letsel te voorkomen en het aantal...

Lees het artikel

Prostaatcarcinoom

Harmke Verwoerd  Rubriek(en): Ziektebeeld

Prostaatkanker is vaak goed te behandelen, maar behandelingen hebben een grote impact op kwaliteit van leven. Voorlichting en begeleiding zijn van groot belang en de verpleegkundige/ verpleegkundig specialist kan goed ingezet worden om draagkracht en draaglast in kaart te brengen en zo samen met de patiënt een behandelplan op te stellen.

Lees het artikel

Kanker en het behouden van de vruchtbaarheid bij de vrouw

Als een vrouw in de vruchtbare levensperiode geconfronteerd wordt met (borst)kanker en een behandeling met chemotherapie nodig heeft, zijn er tegenwoordig verschillende mogelijkheden om haar vruchtbaarheid te preserveren: een in-vitrofertilisatie (IVF-)behandeling waarna embryo’s worden ingevroren, het invriezen van eicellen of het operatief verwijderen van stukjes ovariumcortex of een heel ovarium. Een goede counseling is essentieel, waarbij voor- en nadelen worden afgewogen....

Lees het artikel

De ins en outs van insulinetherapie

Bij de behandeling van insuline is het belangrijk om in insulineprofielen te kunnen denken. Daarbij is het van belang om rekening te houden met de mogelijkheden en situatie van de patiënt. Door toedienen van insuline wordt geprobeerd de fysiologische situatie zo goed mogelijk na te bootsen in het lichaam om het welbevinden van de patiënt te vergroten en de risico’s op complicaties terug te dringen. Ons lichaam kan niet zonder insuline, zoals een auto niet zonder brandstof...

Lees het artikel

NSAID's: pijnstillers met gebruiksaanwijzing

Als verpleegkundige ziet u vaak mensen met pijn. U wilt helpen die pijn helpen te verlichten door uw handelen en adviezen, maar in veel gevallen ontkomen mensen niet aan het gebruik van pijnmedicatie. Deze medicijnen worden voorgeschreven door hun arts of als zelfzorgmedicatie gekocht. In dit artikel worden de NSAID’s (non-steroidal anti-inflammatory drugs) nader belicht.

Lees het artikel

Het stervensproces

In Nederland overleden in 2006 ongeveer 135.000 mensen, van wie 77.000 aan een chronische aandoening. Van hen was 75% ouder dan 65 jaar. Door de vergrijzing zal dit aantal in de toekomst sterk toenemen. De meest voorkomende doodsoorzaken bij chronische aandoeningen zijn: - kanker: 40.000 patiënten; - CVA (na correctie voor acute sterfte): 10.000 patiënten; - dementie: 8000 patiënten; - COPD en hartfalen: ieder 6000 patiënten; - diabetes mellitus: 3500 patiënten; -...

Lees het artikel

Een patiënt met de ziekte van Parkinson

Tulp, H.  Rubriek(en): Klinisch redeneren

De ziekte van Parkinson is een progressieve neurodegeneratieve aandoening. Meestal treft de aandoening patiënten boven de 60 jaar en komt evenveel voor bij mannen als bij vrouwen. Door demografische ontwikkelingen wordt er een toename verwacht van het aantal patiënten in de komende jaren.1 In de eerste jaren verloopt de behandeling met medicatie veelal zonder complicaties, maar na verloop van tijd treden er veranderingen op en spreekt men van ‘wearingoff’ of...

Lees het artikel

Benzodiazepinen

Benzodiazepinen zijn veelgebruikte psychofarmaca. Ze kunnen onder andere worden ingezet bij de kortdurende behandeling van slaapstoornissen, angst- en paniekstoornissen. De farmacokinetische eigenschappen bepalen of een middel geschikter is als slaapmiddel of als anxiolyticum. In de praktijk worden benzodiazepinen vaak chronisch gebruikt. De bijwerkingen vormen niet alleen bij ouderen maar ook bij volwassenen een risico. Het zorgvuldig evalueren van de werkzaamheid en afbouwen en staken...

Lees het artikel

De sikkelcelpatiënt

Sikkelcelziekte is een erfelijke afwijking van het hemoglobinemolecuul. De ziekte kenmerkt zich door chronische anemie en het optreden van de zogenoemde sikkelcelcrisen. Deze pijnlijke crisen zijn het gevolg van vaso-occlusie van de microcirculatie. De klinische behandeling van een crise bestaat uit pijnbestrijding door middel van opiaten, hyperhydratie en het voorkomen van complicaties. Naast deze acute gevolgen van sikkelcelziekte ontstaat bij patiënten door een chronische...

Lees het artikel

Orale behandeling van diabetes mellitus type 2 en te injecteren incretines

Diabetes mellitus type 2 is een chronische ziekte die veroorzaakt wordt door een relatief tekort aan insuline, een verminderde gevoeligheid voor insuline in de weefsels (insulineresistentie) of door een combinatie van deze twee. Het is een langzaam progressieve aandoening die veel voorkomt bij ouderen en bij mensen met overgewicht. Gezien de enorme toename van het aantal mensen met overgewicht komt diabetes type 2 nu dus ook vaker op jongere leeftijd voor. Gezonde voeding, voldoende...

Lees het artikel

Analyse van invoering Spoed Interventie Systeem

Het Spoed Interventie Systeem (SIS) is in Nederlandse ziekenhuizen verplicht ingevoerd om de zorg voor de vitaal bedreigde patiënten te verbeteren. Heeft dit er nu voor gezorgd dat verpleegkundigen en artsen deze patiënten sneller herkennen en behandelen? Onderzoek laat zien dat het aantal reanimaties, ongeplande opnames op de Intensive care en het aantal sterfgevallen is afgenomen. Daarnaast zijn professionals tevreden met de invoering ervan.

Lees het artikel

Hypothermie

Hypothermie is een nieuwe en veelbelovende neuroprotectieve therapie voor a terme neonaten met ernstige perinatale asfyxie. Gezien de impact van de hypothermie op de fysiologie van de neonaat is intensieve medische en verpleegkundige zorg een noodzaak. In de toekomst zullen onderzoeken zich moeten richten op het optimaliseren van de hypothermie en het combineren van hypothermie met andere behandelingen.

Lees het artikel

Chronische pancreatitis

De alvleesklier is het orgaan dat spijsverteringsenzymen produceert en uitscheidt, en sap produceert en uitscheidt om het maagzuur te neutraliseren. Bij chronische alvleesklierontsteking (pancreatitis) is de alvleesklier (pancreas) langdurig ontstoken of komt de ontsteking steeds weer terug. Het is een relatief zeldzame ziekte die niet te genezen is. Het belangrijkste symptoom is buikpijn. Er zijn verschillende oorzaken van chronische pancreatitis, maar overmatig alcoholgebruik is een...

Lees het artikel

Better in, Better out

Een derde van de ouderen loopt na cardiochirurgie in het ziekenhuis complicaties op. Oudere patiënten moeten worden voorbereid op een ziekenhuisopname met cardiochirurgie. Dat blijkt uit recent onderzoek van de Hogeschool Utrecht en de Universiteit Utrecht in samenwerking met de Isala Klinieken in Zwolle, het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein en het UMC Utrecht. Een dergelijke voorbereiding in de wachttijd tot de ziekenhuisopname gebeurt nog nauwelijks. Intussen loopt 36%...

Lees het artikel

Het guillain-barrésyndroom

Het guillain-barrésyndroom (GBS) is een snel progressieve levensbedreigende aandoening. Het wordt in de meeste gevallen voorafgegaan door een infectie en ontstaat door kruisreactie van geproduceerde antistoffen met bestanddelen van de lichaamseigen zenuwen. Het syndroom wordt gekenmerkt door een progressieve zwakte van armen en benen in combinatie met verlaagde dan wel afwezige spierrekkingsreflexen. De diagnose kan veelal op basis van het klinisch beeld worden gesteld, en kan worden...

Lees het artikel

Multipele sclerose

Marco Heerings  Rubriek(en): Ziektebeeld

Multipele sclerose (MS) is een chronische aandoening van het centrale zenuwstelsel. MS komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen (3 : 1). Er wordt nog steeds onderzoek verricht naar de oorzaken en mogelijke behandeling van MS. In dit artikel leest u enkele resultaten daarvan. Mensen met MS vormen een grote belasting voor de mantelzorger. Voor u als verpleegkundige en verpleegkundig specialist is er een aantal aandachtpunten waarmee u rekening dient te houden.

Lees het artikel

Een schokkende ervaring

Elke verpleegkundige weet het. Op een dag kun je geconfronteerd worden met een schokkende ervaring. Wanneer hierop adequaat gereageerd wordt, kan dat veel psychisch en lichamelijk leed voorkomen. De gevolgen van een schokkende ervaring zoals angst, irritatie, spanning op het werk of ziekteverzuim raken niet alleen het individu maar ook de collega’s op de afdeling en de organisatie. Vooral de directe collega’s hebben bij de opvang een belangrijke taak.

Lees het artikel

Orthostatische hypotensie

Het is van belang orthostatische hypotensie op een adequate en gestandaardiseerde wijze te bepalen, gebaseerd op wetenschappelijke literatuur. Door wetenschappelijke literatuur te integreren in de praktijk is het voor verpleegkundigen mogelijk om evidencebased practice (EBP) toe te passen in de dagelijkse verpleegkundige zorg. In dit artikel wordt ingegaan op het op de juiste manier bepalen van orthostatische hypotensie en de weg hiernaartoe.

Lees het artikel

Münchausen- 'by proxy'-syndroom

Patries Worm  Rubriek(en): Ziektebeeld

Jaarlijks zijn er in Nederland ruim 100.000 kinderen slachtoffer van kindermishandeling. Bij kindermishandeling kan gedacht worden aan lichamelijke en geestelijke kindermishandeling, affectieve en lichamelijke verwaarlozing, kinderen die slachtoffer zijn van seksueel misbruik, huiselijk geweld of psychische mishandeling. Een minder voorkomende vorm van kindermishandeling is het Münchhausen-‘by-proxy’-syndroom (MBPS). Tegenwoordig spreken we liever over pediatric condition...

Lees het artikel

Adviezen voor veilig slapen ter preventie wiegendood

Jaarlijks worden er in Nederland tien tot vijftien gevallen van wiegendood gemeld. Dit is een duidelijke daling ten opzichte van jaren geleden, maar wellicht dat dit aantal nog minder kan door goede voorlichting aan ouders. Het is voor professionals die met zuigelingen werken belangrijk om de huidige richtlijn Preventie Wiegendood en de adviezen voor veilig slapen te kennen. Bestaande adviezen blijven gelden: rugligging, geen blootstelling aan sigarettenrook, niet samen in één...

Lees het artikel

Respons

Iedere (verpleegkundige) onderzoeker herkent het wel: je bent enthousiast begonnen met het onderzoeken van een vraagstelling. De (digitale) vragenlijsten zijn zorgvuldig samengesteld en na het verzenden naar de respondenten begint het lange wachten. Helaas worden maar weinig vragenlijsten ingevuld teruggestuurd. Wat is er misgegaan? Ondanks dat de laatste jaren steeds vaker gebruik wordt gemaakt van digitale vragenlijsten, reageren respondenten niet of nauwelijks. Wat is hiervan het gevaar...

Lees het artikel

Stemrecht voor patiënten

Een minder bekend onderdeel van evidence-based werken is het betrekken van de situatie en voorkeur van de patiënt bij de besluitvorming rondom de zorg van die patiënt. Dit houdt in dat de voor- en nadelen van medische en verpleegkundige interventies met de patiënt worden besproken, zodat hij of zij kan meedenken en zelfs meebeslissen over wat er gaat gebeuren. In dit artikel worden begrippen verduidelijkt en enkele voorbeelden en handvatten gegeven hoe deze gedeelde...

Lees het artikel

Risico’s van voedingssupplementen tijdens chemo- en immunotherapie

Naast medicijnen voorgeschreven door artsen en verpleegkundig specialisten (oncologie) zijn er vrij verkrijgbare geneesmiddelen, voedingssupplementen en kruidengeneesmiddelen beschikbaar, zogeheten complementaire en alternatieve medicijnen (CAM). Dit artikel beschrijft de risico’s van het gelijktijdig gebruik van voedingssupplementen en kruidengeneesmiddelen, in het bijzonder voor oncologische patiënten die worden behandeld met chemo- of immunotherapie. De mogelijke interacties...

Lees het artikel

Postoperatieve pijnmeting met de NRS

Voor veel mensen is de tijd na een operatie een pijnlijke ervaring. Protocollen voor pijnbehandeling adviseren professionals om patiënten (extra) pijnmedicatie toe te dienen bij een NRS-score hoger dan 3. Het varieert echter sterk hoe patiënten hun pijn vertalen in een NRS-score en vanaf welk getal zij pijnmedicatie willen. Het strikt gebruiken van NRSscores in de postoperatieve pijnbehandeling geeft een grote kans op overbehandeling. Als een verpleegkundige alleen een NRS-score...

Lees het artikel

Procedures na nietnatuurlijk overlijden in het ziekenhuis

Zowel voor artsen als voor verpleegkundigen is niet altijd duidelijk wanneer bij een overleden patiënt sprake is van een natuurlijke of een niet-natuurlijke dood. Hierdoor kunnen onjuiste beslissingen worden genomen, soms met verstrekkende gevolgen. In dit artikel wordt duidelijk gemaakt wat onder een lijkschouw wordt verstaan, wie deze mag uitvoeren, welke overlijdensverklaringen wel of niet ingevuld moeten worden en wanneer de forensisch arts in beeld komt. Verder wordt...

Lees het artikel

De rol van negatieve-druktherapie bij preventie van wondinfecties

Per jaar vinden wereldwijd ruim 250 miljoen grote chirurgische ingrepen plaats. In Nederland zijn dat er 1,5 miljoen. 1 Meestal verloopt het herstel goed, maar dat is niet vanzelfsprekend. Patiënten met hun wonden staan bloot aan vele potentiële gevaren. Infectie van de chirurgische wond is een van de belangrijkste complicaties. Verpleegkundige zorg is van invloed op deze complicatie en dus zijn wondinfecties verpleegsensitieve indicatoren. Een wondinfectie heeft een enorme impact...

Lees het artikel

Zorgzwaarte, ons een zorg?

Al decennia gebruiken verpleegkundigen zorgzwaarte om uit te drukken hoe hoog de werklast in de patiëntenzorg is op de afdeling, maar wat is zorgzwaarte precies en wat is de zin en onzin van het gebruik van zorgzwaarte door en voor verpleegkundigen? Zorgzwaarte is een begrip voor personeelsplanning, opnameplanning of patiënttoewijzingen op de verpleegafdeling. Met andere woorden, het wordt gebruikt om zorgvraag (zorgvraag van de patiënt) en zorgaanbod (het personeel) op elkaar...

Lees het artikel

BRMO-bestrijding in de langdurige zorg

Bijzonder resistente micro-organismen, oftewel BRMO, zijn micro-organismen die resistent zijn tegen de eerstekeuze antibiotica of tegen meerdere groepen antibiotica. Antibioticaresistentie is een dreigend volksgezondheidsprobleem. De vanuit volksgezondheidsperspectief meest belangrijke BRMO zijn de carbapenemaseproducerende Enterobacteriaceae (CPE). Andere belangrijke BRMO zijn MRSA (meticillineresistente Staphylococcus aureus) en VRE (vancomycineresistente Enterococcus). De bestrijding van...

Lees het artikel

Rekenen van opname tot ontslag

Nissink, S.  Rubriek(en): Medisch rekenen

Rekenen valt (ongemerkt) onder een van de vele dagelijkse werkzaamheden van een verpleegkundige. Rekenen moet niet alleen snel, maar vooral secuur gebeuren. Een fout in een berekening kan al snel grote gevolgen hebben voor de patiënt en om deze reden is controle door een collega bij medicatietoediening bijna niet meer weg te denken uit de dagelijkse praktijk. Het snel en foutloos rekenen zelf kan eigenlijk alleen geleerd worden door veel te oefenen. Dit artikel beschrijft een...

Lees het artikel

Een onregelmatige pols; wat kan er aan de hand zijn?

Flipse, E.  Rubriek(en): Klinisch redeneren

De polsslag voelen bij een opgenomen patiënt in het ziekenhuis is voor de verpleegkundige meestal een dagelijks terugkerende, routinebezigheid. Bij de patiëntenronde even snel de controles meten: temperatuur, pols, bloeddruk en saturatie. Vervolgens de getallen opschrijven of digitaal invoeren en de volgende patiënt is aan de beurt. Als de patiënt koorts heeft, wordt daar vaak extra aandacht aan besteed. Maar wat betekent de gemeten polsslag eigenlijk? Past die bij de...

Lees het artikel

Hepatitis C, the silent killer overwonnen?

Meerkerk, Lia  Rubriek(en): Ziektebeeld

Hepatitis C wordt ook wel de silent killer genoemd. De diagnose wordt vaak laat gesteld en er kan dan al veel schade zijn aangericht. Een vroege diagnose is van groot belang om complicaties te voorkomen. De afgelopen jaren is er veel veranderd ten aanzien van de behandeling van hepatitis C. Medicatie die nu beschikbaar is, geeft een grotere kans op genezing en kan gezien het gunstigere bijwerkingenprofiel aan meer patiënten worden voor geschreven. Ook voor...

Lees het artikel

Handen wassen!

Daha, T.  Rubriek(en): Patiëntveiligheid

De moderne tijd met al zijn technische mogelijkheden laat in de medische en verpleegkundige zorg grote vooruitgang zien. Een aantal jaren geleden was het niet mogelijk om moeilijke en gecompliceerde operaties uit te voeren bij patiënten die gezien hun leeftijd of hun onderliggend lijden een te lage weerstand hadden om dergelijke operaties te overleven. Met de komst van de minimale chirurgie, betere behandelmethoden en geavanceerde apparatuur, is dit wel mogelijk geworden. Hoewel al...

Lees het artikel

De patiënt met een taalbarrière

In onze pluriforme samenleving kan het een grote uitdaging voor artsen en verpleegkundigen zijn om in gesprek te komen met patiënten met een niet-westerse achtergrond. Culturele verschillen en het niet-spreken van elkaars taal of een tweede taal kan voor problemen in de communicatie zorgen. Een goede communicatie tussen zorgverlener en patiënt is noodzakelijk voor een kwalitatief goede behandeling, en om de patiënt zijn eigen keuzes te laten maken en zijn eigen regie te...

Lees het artikel

Richtlijnen

Multidisciplinaire richtlijnen zijn niet meer weg te denken uit de gezondheidszorg. Richtlijnen ondersteunen evidence-based werken, waarbij de beste beschikbare wetenschappelijke literatuur wordt gecombineerd met de expertise van de professional en de expertise en voorkeuren van patiënten. Richtlijnen staan boven in de piramide van evidence (nog boven systematische reviews), maar dit gaat alleen op als het een richtlijn van goede kwaliteit betreft. Om de methodologische kwaliteit van...

Lees het artikel

Methylfenidaat

Methylfenidaat is een centraal stimulerend middel, dat als eerstekeusmiddel wordt ingezet tijdens de medicamenteuze behandeling van ADHD. Als eerste stap in de behandeling van ADHD wordt psycho-educatie en (indirecte) gedragstherapie gegeven. Als er ondanks deze behandelingen nog sprake is van significante problemen én bij kinderen en volwassenen bij wie er sprake is van ernstige problemen dan komt medicamenteuze behandeling met methylfenidaat in aanmerking. In dit artikel worden de...

Lees het artikel

Handen wassen; de puntjes op de i!

Hygiëne is sinds Florence Nightingale (1820-1910) een basisvaardigheid voor iedere verpleegkundige. Nightingale ontwikkelde een sterk besef voor goede hygiëne in de zorg voor zieken tijdens de Krimoorlog in 1853. Zij bood in die oorlog haar diensten als verpleegster aan, en verzorgde met een groep van 38 verpleegsters in Scutari (Turkije) de gewonden van het slagveld. In eerste instantie had Nightingale niet het verband gelegd tussen de slechte hygiëne en ziekten als tyfus,...

Lees het artikel

Check en dubbelcheck

Overpelt, F.  Rubriek(en): Medisch rekenen

Er is al een aantal jaren erg veel te doen over de rekenvaardigheden van (leerling)verpleegkundigen. Het vermeend lage niveau van (leerling)verpleegkundigen komt nogal eens ter sprake. Op verpleegkundige opleidingen zijn rekentoetsen weer ingevoerd. Ik heb op een ROC lessen rekenvaardigheid gegeven en gezien hoeveel stress dit voor de leerlingen opleverde, die soms helemaal dichtsloegen. Meestal hadden ze in hun vooropleiding voldoende rekenvaardigheid verworven. Ik heb eenmaal een...

Lees het artikel

Patiëntveiligheid op een kinder- of neonatologie afdeling

Dit artikel beschrijft hoe het Veiligheidsmanagementsysteem (VMS) helpt om de patiëntveiligheid te verhogen. Dit geldt voor volwassen patiënten, maar ook voor kinderen en pasgeborenen. Ouders en het ziekenhuis hebben hierin een gedeelde verantwoordelijkheid. Bij het verzorgen en behandelen van kinderen en pasgeborenen vragen specifieke aspecten en risico’s de aandacht. Toch zal het niet mogelijk zijn om 100% patiëntveilige zorg te leveren. In een organisatie moet u leren...

Lees het artikel

Obstipatie

Otten, M.H.  Rubriek(en): Ziektebeeld

‘ Hou uw achterpoortje open, dan kan de dokter naar de duvel lopen. ’ Het oude Vlaamse volksgezegde toont het belang dat men door de eeuwen heen hecht aan een goede stoelgang. Het waarschuwt ook voor de problemen die ontstaan wanneer de stoelgang verstoord is. Obstipatie is nog steeds een ondergeschoven kindje in de geneeskunde. Het is een van de ‘u-weet-wel-wat-ikbedoel’ aandoeningen. Het wordt beschouwd als een bekend maar verder vooral triviaal probleem....

Lees het artikel

Pyramide van evidence

Evidence-based practice betekent dat klinische beslissingen het best genomen kunnen worden door klinische expertise te integreren in het beslissingsproces. Dat betekent dat de zorgprofessional zijn kennis op het vakgebied op peil moet houden. Het zoeken naar literatuur en het beoordelen van die literatuur op de aard van het geleverde bewijs behoort tot de competenties van alle zorgprofessionals en dus ook tot die van de verpleegkundige. Voor het zoeken naar onderzoeksliteratuur kunt u...

Lees het artikel

Pijn bij pasgeborenen

Tot aan het eind van de jaren tachtig was de heersende overtuiging dat pasgeborenen geen pijn konden voelen. In Nederland is de intensieve zorg voor pasgeborenen gecentreerd in de acht academische centra en twee niet-academische ziekenhuizen. In dit artikel wordt ingegaan op de stand van zaken op het gebied van verpleegkundig, maar ook medisch pijnmanagement.

Lees het artikel

Het niet-pluisgevoel

Spoed Interventie Teams (SIT) worden meestal opgeroepen op basis van afwijkende vitale functies. Verpleegkundigen herkennen verslechtering echter vaker door een niet-pluisgevoel dan op basis van routinematig meten van vitale functies. Het niet-pluisgevoel kan lastig onder woorden te brengen zijn. Uit literatuuronderzoek blijkt dat aan het niet-pluisgevoel verschillende signalen ten grondslag liggen, die zijn samengevat in negen indicatoren opgenomen in de...

Lees het artikel

Verstoord bewustzijn

Wie kent niet de scènes uit de bekendste soapseries: de geliefde die opeens uit een coma ontwaakt. Gek genoeg is dit minder onwaarschijnlijk dan u denkt, want een coma duurt niet langer dan drie weken. Maar helemaal correct zijn die series natuurlijk niet. Een coma eindigt namelijk als een patiënt komt te overlijden of omdat hij/zij de ogen opendoet. Het openen van de ogen betekent alleen niet dat er sprake is van bewustzijn. In dit artikel behandelen we de vormen van verminderd...

Lees het artikel

Vermijden van ziekenhuisopname nabij het levenseinde; de rol van verpleegkundigen

Ongeveer de helft van de patiënten, die niet onverwacht overlijden, wordt in de laatste drie levensmaanden opgenomen in het ziekenhuis. De meeste mensen willen in deze periode juist thuisblijven en daar ook overlijden. Ria de Korte-Verhoef beschrijft in haar promotieonderzoek vijf strategieën om ziekenhuisopname nabij het levenseinde te vermijden.1 Verpleegkundigen spelen hierbij een belangrijke rol.

Lees het artikel

Talk to me in SBAR

De Situation Background Assessment Recommendation of SBAR-methode is een internationale standaard voor de overdracht van patiënteninformatie. Door het gebruik van SBAR verbetert de patiëntveiligheid. De methode wordt door medewerkers vaak nog gezien als het zoveelste afvinklijstje. En dat is ten onrechte.

Lees het artikel

Groep B-streptokok

In Nederland is ongeveer 20% van alle zwangere vrouwen draagster van groep B-streptokokken (GBS) ook wel Streptococcus agalactiae genoemd. De helft van alle kinderen van wie de moeder draagster is van GBS, is gekoloniseerd. Ongeveer 1% van die kinderen ontwikkelt een infectie tijdens of kort na de geboorte. GBS kan bij 15 tot 20 pasgeborenen per jaar leiden tot ernstige neonatale morbiditeit en mortaliteit. In 10% van de gevallen is er sprake van een sepsis/meningitis en 5% van deze...

Lees het artikel

Geneesmiddelen in het verkeer

Ongeveer 10% van de verkeersdeelnemers gebruikt geneesmiddelen die de rijvaardigheid beïnvloeden. Per jaar vallen er volgens een recente schatting tussen de 33 en 66 verkeersdoden en meer dan 1000 gewonden door rijden onder invloed van geneesmiddelen. Verpleegkundig specialisten, en in sommige gevallen ook verpleegkundigen, kunnen hun patiënt adviseren over medicatiegebruik en autorijden.

Lees het artikel

Stoppen met roken en waarom dit met iedere patiënt besproken dient te worden

In dit artikel over stoppen met roken gaan we in op de Nederlandse situatie, richtlijnen en interventies en de specifieke gezondheidsrisico’s. Ook zal de gezondheidswinst aan bod komen die stoppen met roken oplevert. Verder aandacht voor de rol die de hulpverlener kan spelen bij het stoppen met roken.

Lees het artikel

Het belang van het meten van pijn voor de postoperatieve pijnbehandeling

Postoperatieve pijn komt vaak voor en heeft negatieve gevolgen voor de patiënt. Dit artikel geeft u evidence-based handvatten om pijn multidimensioneel te meten en te monitoren na het inzetten van effectieve pijnbehandeling. Hiermee vermindert u de symptoomlast bij de patiënt en toont u verpleegkundig leiderschap ten aanzien van de kwaliteit en veiligheid van zorg aan patiënten na een operatie.

Lees het artikel

Prikkelbaredarmsyndroom

Het prikkelbaredarmsyndroom (PDS) is de meest voorkomende darmziekte in Nederland. PDS kan de kwaliteit van leven sterk beïnvloeden. De laatste jaren wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar PDS en de behandelmogelijkheden. De verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten kunnen voor de patiënt het verschil maken en bijdragen aan verbetering van kwaliteit van leven!

Lees het artikel

Extravasatie van intraveneuze geneesmiddelen

Extravasatie van intraveneuze geneesmiddelen kan, afhankelijk van het geneesmiddel, ernstige permanente (cosmetische) schade voor de patiënt opleveren als niet tijdig correct gehandeld wordt. Dit artikel beschrijft hoe u extravasatie kunt herkennen, welke preventiemaatregelen er zijn en geeft een overzicht van de te ondernemen acties bij extravasatie van verschillende soorten medicatie.

Lees het artikel

Pijn meten bij de mechanisch beademde ICU-patiënt

Hoe meet een zorgprofessional op een valide en betrouwbare manier pijn bij mechanisch beademde kritiek zieke patiënten op een intensive care (ICU) die niet zelf kunnen aangeven of ze pijn hebben? Dit artikel gaat niet alleen in op welk meetinstrument aan te bevelen is voor de praktijk, maar ook op de wetenschappelijke weg die gevolgd is om tot deze aanbeveling te komen.

Lees het artikel

Haloperidol

Haloperidol is een geneesmiddel dat sinds 1959 veelvuldig wordt voorgeschreven aan patiënten die last hebben van psychotische klachten. Het wordt bijvoorbeeld voorgeschreven aan ouderen met gedragsstoornissen ten gevolge van dementie en delier. Het heeft een sterk sederende en antipsychotische werking en wordt vooral toegepast bij acute psychiatrische opwindingstoestanden en acute psychosen. Verpleegkundigen worden regelmatig geconfronteerd met ouderen met gedragsproblemen. Om ouderen...

Lees het artikel

Pijn door opioïden, reden voor palliatieve sedatie?

Pijn bij kanker wordt in veel gevallen behandeld met opioïden. Er moet rekening mee worden gehouden dat ook opioïden nadelige effecten hebben. Behalve de bekende bijwerkingen kan opioïd-geïnduceerde hyperalgesie (OIH) ontstaan. Omdat dit probleem niet altijd herkend wordt, kan de pijn als refractair symptoom gezien worden en wordt op basis hiervan vaak palliatieve sedatie gestart. 1 Deze pijn is echter met de juiste aanpak wel goed te behandelen.

Lees het artikel

Apathie

Apathie is een veelvoorkomend probleem bij diverse aandoeningen. Denk bijvoorbeeld aan mensen met de ziekte van Alzheimer of Parkinson, maar ook bij mensen met hersenletsel, een depressie of met schizofrenie. Ondanks de impact van apathie op het leven van patiënten en naasten, blijkt het lastig om het te diagnosticeren en behandelen. Wat is het kernprobleem van apathie, welke gebieden in het brein zijn hierbij betrokken en hoe zouden we apathie misschien beter kunnen meten en behandelen?

Lees het artikel

Livemuziek als interventie

Meaningful Music in health Care (MiMiC) is in 2016 ontstaan uit een samenwerking tussen de afdeling Chirurgie van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) en het lectoraat Lifelong Learning in Music (LLM) van het Prins Claus Conservatorium van de Hanze Hogeschool Groningen. Twee, op het oog, totaal verschillende werelden die op verschillende fronten complementair aan elkaar blijken te zijn en samen iets kunnen betekenen voor de patiënt.

Lees het artikel

Prematurenretinopathie

Heidi Theeuwen  Rubriek(en): Ziektebeeld

Prematurenretinopathie, oftewel retinopathy of prematurity (ROP), is in ontwikkelde landen de meest voorkomende oorzaak van vermijdbare blindheid op kinderleeftijd. 1 ROP is een aandoening van de netvliesbloedvaten van het te vroeg geboren kind. Door afwijkingen op de rand van het gevasculariseerde en avasculaire netvlies bestaat het risico op afname van kwaliteit van het netvlies, met in het ergste geval zelfs een netvliesloslating met blindheid tot gevolg.

Lees het artikel

Aangeboren hartafwijkingen

Jaarlijks worden er in Nederland ongeveer 1.250 kinderen geboren met een corvitium oftewel hartafwijking. In dit artikel worden de meest voorkomende congenitale hartafwijkingen en de eerste opvang daarbij besproken.

Lees het artikel

Eigen verantwoordelijkheid verpleegkundig specialist

Een verpleegkundig specialist verzuimt het hemoglobine (Hb) van een patiënte in een verpleeghuis maandelijks te laten controleren. De patiënte moet uiteindelijk naar het ziekenhuis voor een bloedtransfusie. De dochter dient een klacht in bij het regionaal tuchtcollege tegen de verpleegkundig specialist én de specialist ouderengeneeskunde.

Lees het artikel

Zelfmanagement bij borstkanker

Marry Boes-van Laar  Rubriek(en): Q&A

Zelfmanagement is een belangrijk onderdeel van de zorg voor borstkankerpatiënten. Het betekent dat een patiënt zelf de verantwoordelijkheid neemt om de lichamelijke, psychische en sociale gevolgen van de diagnose en de behandeling in het dagelijks leven te dragen en te coördineren. 1,2 Zorgverleners hebben de taak om patiënten in dit proces te ondersteunen. 3,4 Door op de hoogte te zijn van de theoretische achtergrond en door praktische handreikingen toe te passen, is...

Lees het artikel

Creatinine en eGFR als maat voor de nierfunctie

De belangrijkste taak van de nieren is het bloed te zuiveren van afvalstoffen en daarbij de zouten en zuurgraad in balans te houden. Met behulp van een creatininebepaling in het serum kan een geschatte glomerulaire filtratiesnelheid worden berekend als maat voor de nierfunctie. In dit artikel zal besproken worden hoe deze waarde geïnterpreteerd dient te worden. Ook de oorzaken en gevolgen van een gestoorde nierfunctie komen aan bod.

Lees het artikel

Statistiek: centrummaten, spreidingsmaten en betrouwbaarheidsinterval

Een belangrijk doel van statistiek is het ordenen en interpreteren van de verzamelde gegevens. In de beschrijvende statistiek gebruikt de onderzoeker de mogelijkheid om de verzamelde cijfers op een overzichtelijke manier weer te geven. Dit kan met behulp van centrummaten, spreidingsmaten en het betrouwbaarheidsinterval.

Lees het artikel

Voorbijgaand geheugenverlies

Voorbijgaand geheugenverlies, oftewel een transient global amnesia (TGA) is voor velen een beangstigende gebeurtenis. Kenmerkend is onder andere het plotseling opgetreden geheugenverlies (anterograde amnesie) met een volledig herstel binnen < 24 uur. Ondanks het benigne karakter van het geheugenverlies, zijn er verscheidene diagnosen die zich eveneens presenteren met geheugenverlies. Indien onbehandeld, kunnen deze echter levensbedreigend zijn. Aan de hand van een fictieve casus worden er...

Lees het artikel

Herkennen van een zieke neonaat

Een pasgeborene wordt tot de 28e levensdag een neonaat genoemd. Een neonaat kan ons niet vertellen wat hij voelt, maar kan wel verschillende signalen afgeven om aan te geven hoe het met hem gaat. Deze signalen zijn vaak subtiel en kunnen snel optreden of veranderen. Het is aan ons als zorgverleners om deze signalen tijdig te herkennen, goed te interpreteren en hierop adequaat te handelen.

Lees het artikel

Diuretica

Harm Geers   Rubriek(en): Farmacologie

Diuretica worden frequent gebruikt in de eerste en tweede lijn. Er zijn verschillende groepen diuretica die gebruikt kunnen worden voor de behandeling van hypertensie, volumeproblemen, zoals hartfalen, of bij nierfunctiestoornissen. In de eerste lijn worden vooral de thiazidediuretica, de lisdiuretica en de kaliumsparende diuretica gebruikt, in de tweede lijn ook de osmotische diuretica. Een aparte status heeft spironolacton. Dit is een diureticum, maar ook een aldosteronantagonist (remmer)....

Lees het artikel

Syndroom van Down: een integrale aanpak

In Nederland worden jaarlijks 230 kinderen met het syndroom van Down geboren. Dit aantal is na de invoering van de niet-invasieve prenatale test (NIPT) gelijk gebleven. Het syndroom van Down gaat gepaard met een breed scala van sociale, fysieke en verstandelijke problematieken vereist daarom extra medische zorg. In zowel binnen- als buitenland zijn richtlijnen opgesteld. Tevens zijn downteams opgericht voor opvang, begeleiding en het leveren van geïntegreerde medische zorg, met als doel...

Lees het artikel

Erfelijke vormen van mammacarcinoom

Door de vroege opsporing en de toename aan betere behandelmogelijkheden zijn de overlevingskansen bij veel soorten kanker de afgelopen jaren sterk toegenomen. In veel gevallen is er sprake van een autosomaal dominante overerving. De afwijking kan door zowel vrouwen als mannen worden doorgegeven. Er wordt ingegaan op erfelijke afwijkingen specifi ek voor vrouwen met mammacarcinoom (borstkanker) en de daarmee gepaard gaande gevolgen.

Lees het artikel

Een onverwacht slechte start bij de geboorte

Meerdere malen per jaar wordt een voldragen neonaat geboren met een onverwacht slechte start. Zowel voor ouders als voor hulpverleners is dit enorm schrikken. Er kunnen meerdere oorzaken ten grondslag liggen aan een slechte start. Voorkomende oorzaken zijn bijvoorbeeld een schouderdystocie, waarbij het hoofd geboren is en het kind vervolgens ‘blijft hangen’; een (gedeeltelijke) loslating van de placenta, oftewel abruptio placentae of solutio; een navelstrengprolaps of een...

Lees het artikel

Hartritmestoornissen

Esther Meuwissen  Rubriek(en): Q&A

Als het hartritme afwijkt van het fysiologische sinusritme, is er sprake van een hartritmestoornis. Er zijn legio hartritmestoornissen, waarvan er enkele zeer complex zijn. Sommige hartritmestoornissen geven weinig klachten of zijn relatief onschuldig, andere geven veel klachten of zijn zelfs levensbedreigend. In dit artikel worden enkele relatief eenvoudige, maar zeker geen onschuldige, hartritmestoornissen beschreven.

Lees het artikel

Hemoglobine

In de serie klinisch redeneren rond laboratoriumuitslagen staat als eerste hemoglobine centraal. Hemoglobine is een eiwit in het bloed dat zich in de rode bloedcel of erytrocyt bevindt. Het bevat veel ijzer en zorgt voor de aanvoer van zuurstof naar en de afvoer van kooldioxide van de weefsels. Een verstoring van de hemoglobinewaarden kan grote gevolgen hebben voor de patiënt. Het is van belang dat verpleegkundigen bekend zijn met de functie van hemoglobine en dat zij veranderingen in...

Lees het artikel

Lactaat en lactaatacidose

Lactaat heeft een belangrijke rol in het metabolisme. Het wordt gevormd door lichaamscellen bij het produceren van energie. Factoren en ziekten die ingrijpen op het metabolisme kunnen leiden tot een stapeling van lactaat. Het gevolg kan een levensbedreigende verzuring van het bloed zijn. Een goed begrip van de lactaathuishouding is van belang om afwijkingen in het lactaat te herkennen en tijdig te behandelen.

Lees het artikel

Zuurstofsaturatie

Zuurstoftherapie wordt zeer frequent toegepast op intensive care units, medische afdelingen, verzorgingshuizen en zelfs in de thuissituatie. Een goed begrip van de indicaties, gevolgen en risico’s van zuurstoftoediening is voor de zorgverlener van groot belang. Monitoring van de hoeveelheid zuurstof in het bloed kan hierbij in belangrijke mate bijdragen aan een veilige en correcte omgang met zuurstof.

Lees het artikel

Cultuursensitieve zorg bij het levenseinde

Persoonsgerichte zorg is het streven, zeker in de zorg aan het levenseinde. Bovendien moet er in die zorg ook aandacht zijn voor de naasten. Hoe doe je dat als de familie andere waarden en normen hanteert dan je zelf gewend bent? Dit artikel zet inzichten uit onderzoek over cultuursensitieve palliatieve zorg op een rijtje.

Lees het artikel

Niet-vitamine K-antagonerende orale anticoagulantia (NOAC’s)

De afgelopen decennia zijn de medicamenteuze mogelijkheden voor antistolling toegenomen. Tot enkele jaren geleden waren er alleen coumarines beschikbaar. Voor het gebruik van vitamine K-antagonisten (VKA’s) is controle van de International Normalized Ratio (INR) nodig. Tegenwoordig kunnen we beschikken over niet-vitamine K-antagonerende anticoagulantia (NOAC’s). INR-monitoring is hierbij niet nodig en de patiënt hoeft minder te variëren in doseringen dan bij coumarines.

Lees het artikel

Autonome dysreflexie bij dwarslaesie

Autonome dysreflexie is een complicatie die kan optreden bij patiënten met een dwarslaesie. Het belangrijkste symptoom is acute, bonzende hoofdpijn, die het gevolg is van een sterk verhoogde bloeddruk. Als er niet op tijd wordt ingegrepen, kan dit tot een levensbedreigende situatie leiden. Kennis, diagnostiek en adequaat handelen zijn van essentieel belang voor de hulpverlener van patiënten met een dwarslaesie. 

Lees het artikel

Brandwonden beoordelen

Een 44-jarige man loopt door een steekvlam brandwonden op aan zijn handen en gelaat. Voor hoeveel procent is deze patiënt verbrand en wat is de juiste plek om hem te behandelen?

Lees het artikel

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker

Uit onderzoek is bekend dat een langdurige infectie met een hoogrisico humaan papillomavirus (hrHPV) uiteindelijk kan leiden tot baarmoederhalskanker. In Nederland richt het bevolkings onderzoek (BVO) zich op het opsporen van de voorloperstadia ervan, zodat deze vrouwen kunnen worden behandeld. Zo wordt voorkomen dat zij baarmoederhalskanker ontwikkelen. De veranderingen in het BVO sinds januari 2017 worden in het artikel besproken.

Lees het artikel

Obstetrisch plexus-brachialis letsel

Het obstetrisch plexus-brachialis letsel (OPBL) is een zenuwletsel dat tijdens de bevalling ontstaat door trekkracht uitgeoefend op de plexus brachialis, wat leidt tot uitval van sensorische en motorische functies van de arm. Het incidentiecijfer van OPBL varieert enorm in de literatuur. De algemeen beschreven incidentie is 0,4-2,9 per 1.000 levendgeborenen. 1,2 Uitgaand van 172.500 levendgeborenen per jaar in Nederland betekent dit jaarlijks 69-500 nieuwe kinderen met dit letsel. 3

Lees het artikel

Trombocyten

In de serie klinisch redeneren rond laboratoriumuitslagen staat nu de trombocyt centraal. Functies en afwijkingen in de stollingsfactoren komen later aan de orde. De trombocyten of bloedplaatjes behoren tot de vaste bestanddelen van het bloed en worden gemaakt in het beenmerg. De trombocyten zijn samen met de stollingsfactoren verantwoordelijk voor de stolling en antistolling van het bloed. 1 Aan de ene kant moet het bloed voldoende vloeibaar of ontstold zijn om de organen van zuurstof en...

Lees het artikel

De werking van het oog

In dit artikel wordt de werking van het oog besproken en voorkomende brekingsafwijkingen bij het scherpstellen van de ogen. De verschillen tussen bijziendheid, verziendheid en astigmatisme komen aan bod. Voor correctie van deze afwijkingen kan men binnen de optiekbedrijven terecht bij de opticien, de contactlensspecialist of de optometrist. Van deze beroepsgroepen is de optometrist een beschermde beroepsgroep volgens de Wet BIG.

Lees het artikel

Obstructief slaapapneu (OSA)

Het Centrum voor Thuisbeademing en Slaapapneu behandelt al jaren patiënten met slaapgerelateerde ademhalingsstoornissen. De diagnostiek en behandeling van deze stoornissen vinden in een multidisciplinaire setting plaats. Obstructief slaapapneu (OSA) is een aandoening waarbij er tijdens de slaap apneus (ademstops) optreden, vaak in combinatie met snurken. Deze ademstops worden veroorzaakt doordat de bovenste luchtweg samenvalt. De slaapkwaliteit is vaak slecht...

Lees het artikel

Refeedingsyndroom

Vera Hoving  Rubriek(en): Ziektebeeld

Ondervoede patiënten hebben bij te snel en het herintroduceren van te veel voeding een verhoogde kans op het ontwikkelen van het refeedingsyndroom. In dit artikel worden criteria voor identifi ceren hoogrisicopatiënten toegelicht. Elektrolytstoornissen kunnen leiden tot hormonale en metabole veranderingen en kunnen potentieel leiden tot levensbedreigende complicaties. Vroegtijdige herkenning en adequate behandeling van dit ziektebeeld is van groot belang.

Lees het artikel

Naadlekkage na colorectale operatieve ingreep

Maligne en benigne afwijkingen in de dikke darm of het rectum kunnen aanleiding zijn voor colorectale chirurgie. De meest voorkomende complicaties zijn na(bloedingen), wondinfecties en naadlekkages. Een naadlekkage is een ernstige chirurgische complicatie met een hoge morbiditeit en mortaliteit. Wanneer het behandelteam en de patiënt op de hoogte zijn van de risicofactoren voor, tijdens en na de operatie, kunnen daarvoor patiëntgerichte interventies en controles worden ingezet. Het...

Lees het artikel

Cardiovasculaire toxiciteit bij behandeling van borstkanker

Borstkanker is de meest voorkomende kanker bij vrouwen. Gelukkig is de prognose in de afgelopen decennia verbeterd. Dat komt enerzijds doordat de ziekte in een vroeg stadium wordt gediagnosticeerd en de therapeutische mogelijkheden zijn toegenomen. Hierdoor neemt de levensverwachting toe en daalt de mortaliteit. 1 Aan de andere kant krijgt een deel van de borstkankerpatiënten op korte of lange termijn te maken met cardiovasculaire toxiciteit (CT) als gevolg van de systemische en lokale...

Lees het artikel

Maagzuurremmers

De geneesmiddelgroep maagzuurremmers omvat als belangrijkste vertegenwoordigers protonpompremmers (PPI’s) en histamine-2-receptortblokkerende geneesmiddelen (H2-antagonisten). Met name de PPI’s behoren tot de meest voorgeschreven middelen in Nederland.

Lees het artikel

Leukocyten

In het kader van de bespreking van de laboratoriumwaarden staat in dit nummer de witte bloedcel of leukocyt centraal. Leukocyten hebben de taak het lichaam te behoeden voor ziekte bij het binnendringen van micro-organismen. Daarnaast kunnen leukocyten infecties bestrijden en zijn zij in staat lichaamsvreemd materiaal te herkennen en te verwijderen. Kortom, leukocyten zijn onmisbaar om te overleven. 1

Lees het artikel

Hartfalen

In dit artikel wordt ingegaan op (acuut) hartfalen: wat is het en hoe komt het, hoe herken ik het, wat is de behandeling volgens de laatste richtlijn?

Lees het artikel

Hartfalen

Marjan Maneschijn  Rubriek(en): Ziektebeeld

Hartfalen is een complex van klachten en verschijnselen ten gevolge van een tekortschietende pompfunctie van het hart. Er worden drie vormen van hartfalen onderscheiden. Voor de symptomen is het onderscheid tussen backward failure (falen vóór de aangedane harthelft) en forward failure (na de aangedane harthelft) van belang. De belangrijkste oorzaak van hartfalen is het doormaken van een hartinfarct; ook andere oorzaken worden besproken. Door de vele oorzaken en vormen van...

Lees het artikel

Inwendige herniatie na gastric bypass

In toenemende mate worden mensen geopereerd om morbide obesitas aan te pakken. Een operatie die daarvoor vaak wordt uitgevoerd is de roux-’en Y’-gastric bypass (RYGB). Als een patiënt veel is afgevallen als gevolg van zo’n operatie, is de inwendige herniatie een bekende mogelijke complicatie. Bij de inwendige herniatie kan de bloedvoorziening naar de dunne darm ernstig in het gedrang komen. Als dit niet tijdig wordt gediagnosticeerd en verholpen, ontstaat een infarct...

Lees het artikel

Extreem vroeg geboren… en dan?

De afgelopen jaren zijn er grote stappen gezet in de ontwikkelingen binnen de neonatologie. Sinds 2010 worden in Nederland kinderen actief opgevangen met een zwangerschapsduur vanaf 24 weken. 1,2 Deze vooruitgang gaat gepaard met een groter risico op overlijden en mogelijke gevolgen voor de ontwikkeling op langere termijn. 3 In dit artikel wordt de nadruk gelegd op de incidentie van handicaps bij extreem premature pasgeborenen, aandachtspunten ter bevordering van de hersenontwikkeling en...

Lees het artikel

Onderzoek doen, en dan….

Het belang van evidence-based practice door verpleegkundigen groeit. Verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten krijgen in hun opleiding te maken met het uitvoeren van (wetenschappelijk) onderzoek. In de praktijk blijkt het uitvoeren van onderzoek lastig, doordat er weinig tijd is naast de primaire taak van zorgverlening en het aanvragen van een subsidie een tijdrovende klus is. Het schrijven van een onderzoeksvoorstel is nog geen garantie voor het verkrijgen van een subsidie. Daarvoor...

Lees het artikel

Spoedeisende anale klachten

Hoewel acute anale klachten zelden levensbedreigend zijn, kan het snel herkennen en benoemen van veelvoorkomende acute anale klachten veel menselijk leed, maar ook de ontwikkeling van chronische anale klachten of complicaties voorkomen. Zowel het sociaal-maatschappelijk taboe als gebrekkige kennis met betrekking tot (acute) anale klachten betekent voor zowel patiënt als zorgverlener een extra uitdaging.

Lees het artikel

Inloggen